Familia Queussu Konstrui Monumentu Saudozu Naronam no Onda iha Waimanuboe

Familia uma lisan Queussu iha Aldeia Waimanuboe, Suku Uailili, Postu Baukau Vila Sabado nee hamutuk ho Autoridade Sivil no Militares lansa fatuk dahuluk ba konstrusaun monumentu saudozu Onda no Naroman. (Foto: STL/Tomas Reis)

BAUKAU, STLTIMORLESTE.com – Familia husi uma lisan Queussu konstrui monumentu ba saudozu komadante Onda no Naroman iha Aldeia Waimanuboe, Suku Uailili, Postu Administrativu Baukau Vila, Munisipiu Baukau.

Familia saudozu, Luis R. Piter hateten, saudozu nain 2 nuudar maun alin iha neebe durante funu Libertasaun Nasional Timor Leste, saudozu Vital P. dos Reis kodigu “Onda” asumi kargu hanesan komadante pelotaun no nia maun Jeronimo Americo Xavier kodigu “Naroman” nuudar responsabilidade masimu iha kaixa Bika hodi kontinua makaas iha prosesu luta libertasaun nasional no saudozu Onda mate iha funu laran no saudozu Naroman mate iha tinan 2021.

Saudozu nain rua hetan ona rekonhesimentu husi Estadu Timor Leste mak hanesan saudozu Onda ordem FALINTIL no saudozu Naroman hetan ordem Nicolao Lobato inklui mos pensaun kada fulan husi Estadu Timor Leste.

Tanba nee familia foti inisiativa konstrui monumentu ba saudozu nain rua ho valor orsamentu rihun US$ 43 resin nuudar jestu rekonhese husi familia ba saudozu nain rua.

“Ami familia gosta harii momumentu ida nee tanba hatudu ba parente sira seluk neebe iha Timor laran tomak, se sira mos simu saudozu nia osan karik halo tuir ida nee, labele halo fetosan umane,” hateten Luis ba jornalista sira iha Waimanuboe hafoin hatuur fatuk dahuluk ba monumentu saudozu nain rua, Sabadu nee (26/07/2025).

Prezidente Autoridade Munisipiu Baukau, Venderanda Lemos apresia planu familia saudozu nain rua nian neebe hatene utiliza saudozu nain rua nia pensaun husi Estadu Timor Leste liu husi konstrui momumentu.

“Apresia tebes-tebes, ita la imajina katak familia sira saudozu nain rua nian hahu kontribui partisipa iha dezenvolvimentu direita no indireta lori osan ida nee harii monumentu, monumentu ida laos serve ba familia deit, maibe monumentu nee sei sai monumentu istoriku ba Timor Oan tomak liu liu Munisipiu Baukau,” katak Veneranda.

Nunee mos Prezidente Konselhu Munisipal Kombatentes Libertasaun Nasional Baukau, Fernando “Beredu’u” Gusmão rekoinhese saudozu nain rua nia luta kontribui ba prosesu luta libertasaun nasional, neebe saudozu Onda sai husi Uailili iha tinan 1983 hamutuk guerrilheiru sira iha ai-laran too mate.

Nunee apresia ba planu familia saudozu Onda no Naroman neebe foti inisiativa konstrui momumentu ba saudozu nain rua no Konselhu Munisipal laiha orsamentu atu apoiu, maibe bainhira orsamentu ba konstrusaun refere la atinji, bele aprezenta pedidu liu husi Konselhu Munisipal hodi reforsa husu apoiu ba parte relevante sira iha Nasional.

“Familia mak halo programa ida nee konsulta hau, hau fo dalan ba sira, sira tuir agora halao dadauk ona, familia dehan Konselhu reforsa ga lae, Konselhu fo dalan, halo relatoriu ruma Konselhu Munisipal akompanha surat ruma ba Nasional, Sekretariu Estadu, Ministeriu, sira nee mak liman ain mamar ba hatoo iha neebe karik sira mak lao, neebe aumenta karik Nasional mak aumenta,” katak Beredu’u.

Enkuantu monumentu nee konstrui ho medida moru haleu 14X12 no plaka atu harii saudozu nain rua nia estatua nee ho medida 3X3.

Entretantu serimonia lansamentu fatuk dahuluk ba monumentu saudozu nain rua nee hetan partisipante masimu husi Autoridade Sivil no Militares.

(tom)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *