DILI, STLTIMORLESTE.com – Prezidente Repúblika (PR) José Ramos-Horta no Prezidente Repúblika Sosialista Vietnam, Tô Lâm, konkorda atu hametin kooperasaun bilaterál iha área ekonomia, komérsiu, investimentu, agrikultura, edukasaun no infraestrutura.
Enkontru bilaterál ne’e hala’o iha marjen Sesaun da-81 Assembleia-Jerál Nasoins Unidas (ONU), iha Nova Iorke, Kinta (24/09/2026) ho objetivu atu aprofunda relasaun no kooperasaun entre nasaun rua.
Prezidente Ramos-Horta espresa nia apresiasaun aas ba evolusaun pozitiva relasaun sira entre Timor-Leste no Vietnam, hodi destaka reforsu konfiansa polítika no espansaun kooperasaun bilaterál iha área oioin.
Nia espresa ninia admirasaun ba dezenvolvimentu Vietnam nian ne’ebé lalais no sustentável, hodi konsidera esperiénsia dezenvolvimentu Vietnam nian nu’udar fonte inspirasaun importante ida ba Timor-Leste.
Prezidente agradese ba Vietnam nia apoiu no parseria kontinua iha prosesu dezenvolvimentu Timor-Leste nian, no mós iha esforsu integrasaun rejionál no internasionál nasaun nian.
Prezidente Ramos-Horta reafirma nia kompromisu atu kontinua promove kooperasaun bilaterál ne’ebé substansiál ba beibeik, prátiku, no efetivu liu, no informa katak, hanesan medida imediata, parte rua ne’e sei hala’o reuniaun dahuluk Komisaun Bilaterál Konjunta nian, ho objetivu atu analiza planu sira no área espesífika sira kooperasaun nian.
Prezidente destaka, entre área sira ne’ebé sei konsidera, apoiu hosi Vietnam hodi hametin autonomia ekonómika Timor-Leste nian, dezenvolve setór privadu, hadi’a instituisaun sira, no dezenvolve infraestrutura sira.
Nune’e mos Sekretáriu Jerál Komité Sentrál Partidu Komunista Vietnam no Prezidente Repúblika Sosialista Vietnam, Tô Lâm, reafirma katak Vietnam fó importánsia boot ba hametin amizade no kooperasaun multifasetada ho Timor-Leste, espresa dezeju atu aprofunda relasaun bilaterál sira no halo sira sai substansiál no efetivu ba beibeik.
Prezidente Lâm hato’o apresiasaun ba rezultadu vizita ofisiál Primeiru-Ministru Timor-Leste nian ba Vietnam no ninia partisipasaun iha Fórum Futuru ASEAN nian datoluk, ne’ebé hala’o iha fulan Juñu 2026.
Prezidente Lâm subliña nesesidade atu parte rua kontinua koordena besik sira-nia esforsu no implementa ho efetivu akordu no entendimentu sira iha nivel aas ne’ebé alkansadu ona. Nia defende atu hametin interkámbiu no kontaktu sira delegasaun nian iha nível hotu-hotu, ho hanoin atu kria momentum foun ba kooperasaun bilaterál.
Nia husu atu promove kooperasaun substansiál iha área ekonomia, komérsiu, investimentu, agrikultura, telekomunikasaun, edukasaun no formasaun, no interkámbiu entre povu sira. Prezidente Lâm reafirma vontade Vietnam nian hodi kontinua fahe esperiénsia sira no apoia Timor-Leste hodi hametin nia knaar nu’udar membru ASEAN nian, iha preparasaun hodi asume Prezidénsia organizasaun nian iha tinan 2029, no hodi aprofunda nia integrasaun rejionál.
Líder na’in rua ne’e hetan entendimentu no kompromisu lubuk ida. Sira konkorda atu hametin konsultasaun, koordenasaun, no apoiu mútuu iha ASEAN, Nasoins Unidas, no fórum rejionál no internasionál sira seluk. Sira mós kompromete atu kontribui hodi hametin solidariedade no sentralidade ASEAN nian, no mós promove multilateralizmu no respeitu ba lei internasionál. Parte rua afirma sira nia intensaun atu promove pás, estabilidade, kooperasaun, no dezenvolvimentu iha rejiaun.
Sira konkorda liután atu koordena besik organizasaun atividade komemorativa sira ba aniversáriu estabelesimentu relasaun diplomátika entre Timor-Leste no Vietnam ba dala 25, ne’ebé sei selebra iha tinan 2027. Ikus liu, sira konkorda atu halo akompañamentu ba reuniaun dahuluk Komisaun Bilateral Konjunta nian, ho hanoin atu define planu no área espesífiku sira ba aprofundamentu kooperasaun bilaterál.
(eme)







