DILI, STLTIMORLESTE.com – Ministra Edukasaun (ME), Dulce de Jesus Soares halo monitorizasaun no observasaun direta ba prosesu realizasaun Ezame Nasionál Tinan Eskolár 2026 iha eskola haat (4) iha Munisípiu Dili, Segunda-feira, 19 Outubru 2026.
Eskola haat ne’ebé ministra vizita mak Ensinu Baziku Central (EBC) 30 de Agosto Comoro, EBC Farol, Eskola Sekundária Jerál Katólika Sagrado Coração de Jesus iha Becora, no Eskola CAFE Dili.
Vizita ne’e nia objetivu prinsipál mak atu asegura katak prosesu ezame nasionál hala’o ho integridade, transparénsia, ordenadu no seguru, tuir prosedimentu ne’ebé Ministériu Edukasaun estabelese ona.
Durante vizita, Ministra observa diretamente preparasaun sala ezame, prezensa estudante finalista sira, no servisu ekipa fiskalizadór no profesór sira ne’ebé hala’o knaar ho responsabilidade.
Iha biban ne’e, Dulce de Jesus Soares mós fó motivasaun no korajen ba estudante sira atu hala’o ezame ho kalma, fiar-an, konsentrasaun no onestidade.
“Ezame Nasionál ne’e etapa importante ba futuru imi nian. Husu ba estudante sira hotu atu prienxe ezame ho kalma, fiar-an, konsentra no ho onestidade. Se estudante ida la estuda, nia sei sente difísil, maibé ba estudante sira ne’ebé estuda ho di’ak, ezame ne’e sei sai fasil ba nia,” dehan Ministra liuhusi komunikadu ne’ebé STL asesu iha grupu Ministériu Edukasaun, Segunda-feira (19/10/2026).
Diretór no diretora husi eskola haat ne’ebé hetan vizita hato’o agradese ba prezensa ministra, ne’ebé sira konsidera hanesan hatudu atensaun boot ba setór edukasaun, inklui edukasaun katólika.
Iha parte seluk, Diretór Eskola Sekundária Téknika Vokasionál ba Indústria no Teknolojia (ESTV-IT) 28 de Novembro, Becora-Díli, Tomas Pinto, hatete ba STL, Segunda-feira (19/10/2026), katak realizasaun ezame nasionál iha loron dahuluk hala’o ho di’ak.
Nia esplika katak, estudante sira tama sala ezame tuir oras ne’ebé determina ona, no kada sala iha profesór vizilante na’in rua atu kontrola no asegura prosesu ezame la’o tuir regra.
“Ezame nasionál lao hela ona, no iha loron dahuluk ne’e, ezame hala’o ho di’ak. Estudante sira tama tuir oras, no sira mai sedu. Sira mós tuir oras ne’ebé hakerek ona iha mata-dalan ezame nasionál nian. Ba matéria Matemátika, tempu ezame oras rua, hahú husi tuku 08:00 to’o 10:00. Kada sala iha vizilante na’in rua,” Tomas hatete.
Nia hatutan katak, númeru estudante iha sala ida-idak la hanesan, balun iha estudante na’in 20, balun na’in 17, no balun na’in 6, depende ba númeru estudante iha departamentu ida-idak.
Tomas informa tan katak, tuir verifikasaun husi komisaun organizadora, estudante na’in 79 mak partisipa iha ezame nasionál tinan ne’e iha eskola ne’ebé nia lidera.
Nia afirma katak, ho preparasaun no fiskalizasaun ne’ebé hala’o, prosesu ezame nasionál iha loron dahuluk lao ho di’ak.
(jac)






