Autoridade Suku no Postu Kestiona PDIM 5 ba Venilale

Xefe Suku Soba, Francisca Monica de Fatima. (Foto: STL/Tomas Reis)

BAUKAU, STLTIMORLESTE.com – Autoridade Suku Soba no Autoridade Postu Administrativu Baukau Vila, kestiona projetu husi Programa Dezenvolvimentu Integradu Munisipal (PDIM) ba tinan 2026 nee, koloka hamutuk lima ba Postu Administrativu Venilale.

Iha loron 24 Fevereiru 2026, Konselhu Kordenasaun Munisipal Baukau realiza reuniaun ordinaria hodi fo apresiasaun ba programa sira neebe atu implementa iha tinan 2026 mak hanesan Programa Nasional Dezenvolvimentu Suku (PNDS), PDIM no seluk tan.

Liga ho asuntu nee, Xefe Suku Soba Francisca Monica de Fatima konsidera, aprovasaun ba projetu sira neebe atu implementa liu husi PDIM tinan 2026 nian iha Postu Administrativu 8, hanesan Postu Venilale, Vemasi, Baukau Vila, Laga, Baguia, Kelikai Antigu, Matebian no Kelikai, maibe implementasaun projetu nee konsidera laiha balansu, tanba Postu Venilale hetan barak liu kompara ho Postu seluk.

“Iha Postu Administrativu Venilale iha kedas projetu 5 nee laiha balansu. Ga ami nia diskrisaun aprezenta mak la tuir menu indikativu ga oinsa? Tanba Postu hotu hotu iha 2 iha 3 maibe Venilale iha 5, ida nee futuru ita prezisa atu hadia PDIM nian,” Monica hateten ba STL iha Vila Nova Baukau, Kuarta (25/05/2025).

Nunee mos Administrador Postu Administrativu Baukau Vila, Aires de Fatima Correia sente triste ho programa PDIM tinan 2026 nian neebe atu implementa iha Munisipiu Baukau, tanba husi programa PDIM tinan 2026 inklui ho konstrusaun jardim neebe tuir planu atu konstrui iha Vila Antiga, Suku Bahu, Postu Baukau Vila. Planu konstrusaun jardim iha Vila Antiga nee laos planu prioridade Postu Baukau Vila nian ba iha PDIM 2026, maibe nee rekomenda husi Prezidente Autoridade Munisipiu Baukau.

Mezmu nunee Autoridade Postu agradese ba PDIM 2026 nian, tanba Baukau Vila hetan projetu ida husi PDIM refere, neebe atu konstrui Postu Saude iha Suku Gariuai.

“Nee la buat ida hau agradese tanba ita nia servisu masimu mak too iha nee ona, maibe dehan Venilale manan 5 nee mak la simu ida nee, husu ba Diretor se mak tama konta ba ida nee karik atu esplika klaru didiak ba ami,” Aires espresa.

Hatan ba kestaun nee, Prezidente Autoridade Munisipiu Baukau, Veneranda Lemos hateten, relasiona Postu Administrativu Venilale hetan projetu 5 husi PDIM iha tinan nee, tanba rekonhese katak Autoridade Postu Venilale sempre ezekuta servisu hotu sedu, neebe tinan nee hetan projetu 5 laos defende husi Autoridade Munisipa, maibe tuir proporsionalidade servisu.

“Hau nuunka hasae ida hatun ida, ida neebe mak diak hau sempre dehan diak, ida la diak dehan la diak, hau rekonhese se mak lalais se mak la lalais, neebe ita laos protesta malu, maibe nee hanesan motivasaun, motiva ita para ita tenke halo,” Veneranda komenta.

Eis deputada nee katak, Autoridade Postu Administrativu Venilale hetan projetu 5 nuudar fo motivasaun ba Autoridade Postu seluk atu banati tuir, bainhira halao servisu ida tenke hotu lais, nunee bele aumenta projetu.

Mezmu Autoridade Suku no Postu kestiona asuntu nee, maibe Prezidente Autoridade Munisipal nee fo ezemplu, problema kiik sira hanesan lizu neebe namlaki iha estrada publiku diresaun husi Postu Vemasi too Baukau Vila, laiha Autoridade Postu no Suku solusiona.

“Sira protesta PDIM parte ida nee barak liu parte neeba la barak duut deit iha kedas Vila laran sira laliga, mais too ona protesta malu ida idak defende ninian, nunee lalika protesta malu, ida idak haree iha nia bikan laran, haree iha ninia sapatu tutun grasã ona ga seidauk, labele ba preokupa atu grasã ema seluk nia sapatu,” Veneranda Lemos sujere.

Enkuantu Diretor Ajensia Planeamentu Munisipál Baucau Fransisco Xavier da Silva Guterres esplika, projetu PDIM ba tinan 2026 nian neebe Autoridade Munisipal aprezenta ba Governu Sentral hamutuk 57 no KRO aprova deit 29, maibe nia orsamentu ADN desagreva la bazeia ba BQ hodi fo implika ba orsamentu, tanba montante orsamentu la bazeia dezenhu BQ.

Nunee Autoridade Munisipal halo redusaun ba projetu PDIM 29 tinan 2026 nee iha deit 15 hodi bele bazeia ba orsamentu millaun 2 neebe aprova husi ADM mai iha Kapital Dezenvolvimentu Munisipal Baukau.

“Agora balu hetan ida rua nee aprovasaun husi KRO sira la haree ba postu ida neebe, lista jeral neebe ita aprezenta ba nee sira tau nia prioridade agora KRO mak aprova,” Francisco katak.

Nia informa, husi projetu 15 iha PDIM 2026 nee kompostu area 5 mak hanesan, konstrusaun irigasaun, eskola, postu saude, kanaliza bee moos inklui reabilitasaun estrada, maibe seidauk hetan aprovasaun, tanba sei halo alterasaun husi numeru projetu 29 neebe daudaun tun ba 15 hodi Prezidente Autoridade Munisipiu aprova hafoin aprezenta ba Ministeriu Finansas hodi inserta iha sistema molok mplementa, tanba orsamentu millaun 2 la sufisiente atu implementa projetu 29.

(tom)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *