DILI, STLTIMORLESTE.com – Primeiru Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão relata Timor Leste nia preparasaun ba Aosiation of Southeast Asian Nations (ASEAN) ba Prezidente Republika, Jose Ramos Horta hodi hatene.
Xefe Governu dehan, informa ba Prezidente Republika katak besik ona tama ASEAN, kondisaun tama ASEAN nee mak tenke haree akordu hotu neebe iha. No Horiseik Visi Ministra ba Asuntu ASEAN, Milena Rangel lori ona akordu 14 ba Primeiru Ministru haree.
“Akordu ASEAN nian kona-ba jestaun dezestre fo resposta ba emerjensia nee katak, bainhira TL aseita ida nee tama mak se dezestre iha nee ka iha Tailandia oinsa mak koopera haree ba jestaun hodi resposta ba emerejensia, akordu kona-ba sentru koordenasaun ASEAN nian atu fo asistensia umanitaria kuandu iha dezastre,” dehan PM, Xanana ba jornalista sira, bainhira remata hasoru malu PR, iha palasiu Prezidensial, Nicolau Lobato, Bairo Pite, Kinta (04/09/2025).
Primeiru Ministru hatutan, rai seluk mosu dezastre sobu uma barak, lori kareta barak, estraga buat hotu, neebe ida nee sai hanesan sentru koordenasaun ASEAN para asistensia umanitaria bainhira iha dezastre.
“Tratadu kona-ba ASEAN sai zona livre nee buat ida nee importante tebes, akordu ida mak kona-ba atu reforsa kooperasaun iha ASEAN nia laran, protokulu sobre mekanismu reforsadu ba rezulusaun konflitu. Konflitu ekonomiku tanba konflitu oin oin iha protokulu ida oinsa mak rezolve konflitu lalika tiru malu,”hatete Xefe Governu.
Xefe Governu hatete, adezaun ba akordu establesementu ba biodivirsidade, ida mos tama iha triangulu koral nee husi provisia nia, maibe iha fatin barak neebe iha koral barak kapaas tanba turista sira ba barak entau estraga hotu tanba ida nee mak TL ba ekonomia azul ba buat sira nee mak atu halo bio diversidade sentru peskiza atu prezerva biodiversidade. Nomos Akordu tafera ba universidade iha asean hanorin didiak maibe kualidade ensinu nemak ladun, akordu ba establesementu sentru ASEAN katak haree ba ferik katuas sira.
Jornalista: Emerenciana Pinto
Editora: Carme Ximenes







