DILI, STLTIMORLESTE.com – Prezidente Republika (PR), Jose Ramos Horta reafirma imprensa livre plural no independente nuudar pilar vital ba demokrasia Timor Leste.
Liafuan nee haktuir husi Xefe Kaza Sivíl, Jesuína Maria Ferreira Gomes, liu husi diskursu bainhira reprezenta Prezidente Republika Jose Ramos Horta prezide ona serimonia 5ª edisaun Premiu Jornalizmu Paz Maria Gorrete Joaquim nian neebe halao iha Sentru Nasional Chega Balide, Sabadu (13/12/2025).
Iha ninia diskursu, Jesuína Gomes sublina mensajen husi Prezidente Jose Ramos-Horta hodi reafirma imprensa ida neebe livre, plural no independente serbisu nuudar pilar vital ba demokrasia TL nian neebe sei nurak, hodi halao papel insubstituivel atu monitoriza atividade estadu nian, promove transparensia no asegura responsabilidade publika.
Serimonia nee presta omenajen solene ba legadu Maria Gorrete Joaquim nian, eroína jornalizmu Timoroan no membru rezistensia neebe lakon iha 1979 hafoin hasoru detensaun, tanba ninia luta ba libertasaun.
Estabelese husi Sentru Nasional Chega I.P., premiu nee rekonese profisional media sira iha plataforma online, imprensa eskrita no eletronika neebe inkarna ninia espíritu liuhusi kontribuisaun signifikativu ba fahe informasaun neebe verifikadu no promosaun direitus umanus iha nasaun laran.
Hodi hakotu diskursu nee Xefe Kaza Sivíl hatoo apelu espesial ba joven sira neebe hakarak sai jornalista atu banati-tuir korajen no dedikasaun Maria Gorrete Joaquim nian. Nia husu ba jerasaun profisional media tuirmai atu mantein independensia no kompromisu etiku ba lia-loos, hodi sublina sira-nia responsabilidade krítika atu promove sosiedade ida neebe informada no kbiit atu harii TL neebe modernu, demokratiku no dezenvolvidu.
“Ho onra boot mak, hodi reprezenta Prezidente Republika Demokratika Timor Leste, Jose Ramos-Horta, hau partisipa iha serimonia ida-nee ba atribuisaun Premiu Jornalizmu Maria Gorrete Joaquim 2025 ba Pas, neebe rekonese papel fundamental Liberdade Espresaun no Liberdade Imprensa nian, garante direitu konstitusional no esensial pilar sira ba ita-nia demokrasia joven. Imprensa ida neebe livre, pluralista, no independente mak elementu ida neebe vital ba demokrasia ida neebe vibrante,” dehan nia.
Midia sira laos deit informa sidadaun no komunidade sira, maibe mos halao knaar krítiku hodi akompana atividade sira estadu nian, promove transparensia, responsabilizasaun, no hametin instituisaun publika sira.
“Jornalista no profisional sira midia nian karik jornal sira, radiu, televizaun, ka plataforma dijital sira halao papel ida neebe labele troka iha diseminasaun informasaun neebe verifika ona, halao investigasaun sira, no kontribui ba formasaun sidadaun sira neebe konxiente no partisipativu,” dehan nia.
Maria Gorrete Joaquim, eroina midia Timoroan nian, moris iha 1958 no dedika nia vida badak ba luta ba liberdade no direitu sira nia povu nian durante periodu ida neebe susar liu iha nia istoria. Bainhira sei joven tebes, nia envolve an ho UNETIM no tanba apoia rezistensia Timoroan, sofre prizaun no tortura.
Nia lakon iha 1979, marka lakon moris ida neebe promisor, maibe mos konsolidasaun legadu ida neebe inspira jerasaun sira too ohin loron.
Iha memoria ba aten barani no dedikasaun ida nee mak Chega I.P. Sentru Nasional estabelese premiu ida-nee, hodi rekonese jornalista sira no midia sira neebe kontribui makaas ba promosaun lia loos, dame no direitus umanus.
Jornalista: Emerenciana Pinto
Editora: Domingas Gomes







