PR Horta Valoriza Franses Nia Asaun Koopera ho TL Harii Ponte Importante

Prezidente Republika (PR), Jose Ramos Horta partisipa selebrasaun sira Loron Nasional Fransa nian, iha Jardim Fundasaun Oriente. (Foto: Media PR)

DILI, STLTIMORLESTE.com – Prezidente Republika (PR), Jose Ramos Horta valoriza prezensa Institutu Franses nian iha Timor Leste (TL) neebe kolabora ho Universidade Nasional Timor Lorosae (UNTL) ho instituisaun seluk hodi harii ponte importante entre pais kona-ba kultura, edukasaun no kooperasaun teknika.

Prezidente Republika hatete, Fransa hatudu ona kompromisu permanente ba orden multilateral, ho dame, ho dialogu no ho respeitu ba diversidade povu sira nian. Ho espiritu ida nee, ami valoriza tebes prezensa no asaun Institutu Franses nian iha Timor Leste.

Prezidente Republika Jose Ramos Horta hatoo kestaun nee liu husi diskursu iha okaziaun Selebrasaun sira Loron Nasional Fransa nian, iha Jardim da Fundação Oriente, Kuarta kalan (09/07/2025).

“Ho ksolok no estima boot mak hau hamutuk ho imi hotu ohin, hodi selebra Loron Nasional Fransa nian Loron Bastille nian simbolu importante ida husi valor universal sira liberdade, igualdade no fraternidade nian, neebe inspira ona jerasaun sira iha mundu tomak no kontinua forma ita nia ideal komun sira. Foin lalais nee hau hetan onra atu hasoru malu fali ho Sua Excelência Prezidente Emmanuel Macron, iha marjen edisaun ba dala-22 husi Dialogu Shangri-La iha Singapura. Hau aproveita oportunidade ida nee atu hatoo pesoalmente hau nia apresiasaun klean ba nia intervensaun neebe mak barani no lusidu iha forum rejional importante neeba.

Prezidente Republika hatete, nia hakarak reafirma Timor Leste nia apresiasaun ba enfaze neebe Prezidente Macron tau iha ninia diskursu 30 Maiu 2025, kona-ba nesesidade urjente atu rejeita padraun duplu iha relasaun internasional sira.

Hanesan nia rasik afirma, no hanesan Timor Leste mos argumenta ho konsistensia, kredibilidade orden internasional nian bazeia ba koerensia husi ninia prinsipiu sira, laos iha seletividade husi sira nia aplikasaun.

Xefe Estadu dehan, padraun rua halo sai fraku konfiansa global no limita kapasidade nasaun sira nian, inklui europeu sira nian, atu ezerse influensia moral bainhira hasoru violasaun flagrante sira ba lei internasional, ba povu sira-nia soberania no direitus umanus, neebe prezente iha konflitu armadu barak neebe buras iha mundu tomak.

“Fransa hatudu ona kompromisu permanente ba orden multilateral, ho dame, ho dialogu no ho respeitu ba diversidade povu sira-nian. Ho espiritu ida-nee, ami valoriza tebes prezensa no asaun Institutu Franses nian iha Timor Leste, neebe halo ona kooperasaun ativa ho UNTL no instituisaun sira seluk, hodi harii ponte importante ida entre ita nia pais sira kona-ba kultura, lian, edukasaun no kooperasaun teknika,” dehan PR Horta.

Xefe Estadu hatete, permite nia, tanba nee atu kumprimenta no fo parabens ba ekipa neebe lidera husi, Embaixador Republika Franseza nian iha Timor Leste, hodi destaka liu liu knaar Julie Brown, Adidu Kooperasaun nian no responsavel Bureau Kooperasaun Franseza nian iha Dli, neebe nia esforsu halo posivel atu implementa programa ida ho inisiativa sira neebe partikularmente relevante.

“Ami destaka, nuudar ezemplu, festival anual Filme Franses nian, neebe permite ona ba publiku timoroan atu hatene no apresia tradisaun sinematografika Fransa nian neebe riku, no mos edisaun sira Festival Gastronomia Fransa nian, neebe selebra exelensia kulinaria no promove interkambiu kultural no sensorial entre ita nia povu sira,” dehan PR Horta.

PR Horta dehan, merese mos atu tau atensaun ba programa oioin apoiu nian ba Edukasaun, inklui fo bolsa estudu, formasaun profesor sira, mobilidade akademika, no mos projetu lokal sira iha area saude, agrikultura no igualdade jeneru, entre sira seluk, neebe dezenvolve hamutuk ho ONG franseza no Timoroan sira.

(eme)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *