Xina Fornese Osan Milhaun US$ 750 ba TL

Foto: Espesial

DILI, STLTIMORLESTE.com – Xina iha konsisten apoiu ona osan ho montante milhaun US$ 750 ba Timor Leste, atu halo dezenvolvimentu nomos apoiu asistensia durante Covid-19.

Kestaun nee hatoo husi Prezidente Republika, Jose Ramos Horta liu husi nia diskursu bainhira partisipa selebrasaun aniversariu Fundasaun Republika Popular Xina, iha Embaixada Xina, Tersa (16/09/2025) hatete, Xina iha konsiste apoiu Timor Leste atu hadia dezenvolvimentu no apoiu durante pandemia Covid nomos iha area seluk.

“Xina konsistentemente apoia ona ami-nia dezenvolvimentu, fornese liu 750 milloens yuans iha subvensaun infraestrutura, oferese asistensia vital durante pandemia COVID-19 no kompromete ba konstrusaun ospital militar ida,” dehan PR, Horta.

Prezidente Republika hatete, Xina mos fo Apoia mos reabilitasaun ba area kosteira Díli nian, husi Farol too Avenida de Portugal, inklui jardin publiku no kampu futebol. Dezde 2003, Xina mantein ekipa medika ida neebe nafatin iha Timor Leste, halao papel krusial ida hodi hametin Timor nia setor saude.

Nunee mos iha ambitu prinsípiu polítiku fundamental sira, Timor-Leste reafirma prinsípiu Xina Ida deit no fahe ho Xina vizaun komunidade multipolar, inkluziva no bazeia ba multilateralizmu nian, hodi hametin papel Nasoins Unidas nian iha prevensaun no rezolusaun konflitu nian no promove orden internasional ida neebe sentra iha lei internasional.

“Ami servisu hamutuk hodi hasoru dezafiu no difikuldade sira neebe kauza hosi mundu ida neebe volatil no imprevizível ba beibeik, hodi mitiga efeitu sira hosi funu prolongadu sira no buka solusaun sira ba dame neebe dura iha Ukrania, Mediu Oriente (Gaza, Sommonar), Myanmar no rejiaun oioin hosi Afrika (Congo, Sudaun, Sudaun Sul) no iha mundu tomak. Ami mos buka atu mitiga konsekuensia husi krize no dezastre sira neebe kauza husi asaun umana no mudansa klimatika liuhosi kooperasaun internasional reforsada, no reforsa implementasaun Akordu Paris ba benefísiu jerasaun agora no future,” katak Horta.

Xefe Estadu hatutan, haree ba futuru, Prezidente kontinua optimista kona-ba aumentu iha investimentu Xines sira, partikularmente depois-de prevista adezaun Timor-Leste ba ASEAN iha Simeira Kuala Lumpur, iha loron 25 Outubru 2025.

Seguransa no estabilidade mos konstitui pilar sira husi parseria ida-nee. intensifika interkambiu militar no polísia, promove formasaun espesializada, ezersísiu hamutuk no kooperasaun teknolojika, esensial ba protesaun no dezenvolvimentu rejional.

“Iha ambitu kooperasaun lokal no kultural, ami enkoraja parseria entre sidade no rejiaun sira, hanesan Hunan-Manatuto no Makau-Díli, promove interkambiu kultural no hametin lasu sira entre ita-nia povu sira,” dehan Horta.

Nia hatutan, integrasaun rejional no internasional mak, iha nia fatin, estratejika. Xina fo apoiu ba adezaun Timor Leste nian ba ASEAN no OMK, enkuantu Timor oan kolabora iha promosaun lasu ho Komunidade Nasaun sira neebe koalia Lian Portuges (CPLP), liu hosi Forum Ekonomiku no Komersial no ligasaun istorika ba Makau, hodi reforsa prezensa no relevansia iha senariu internasional.

Jornalista: Emerenciana Pinto
Editora: Carme Ximenes

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *