DILI, STLTIMORLESTE.com – Kondisaun estrada foin reabilita lori fali dezafiu too motorista no komunidade tenke han rai rahun sai preokupasaun boot loron-loron. Situasaun iha terrenu hatudu rai rahun muda sae duni ba leten too hamenus distansia vizsun ba motorista sira, ho nunee bele hamosu asidente rodaviariu no mos fo ameasa ba respiratoriu saude publika, liu liu iha area rural.
Tuir observasaun jornalista STL nian iha terrenu, seguransa iha estrada publika sai nuudar kestaun primeiru neebe mos hamosu preokupasaun boot tebes. Rai rahun neebe sae hamosu kondisaun kloot ba kondutor sira atu labele haree dalan ho naroman, liu-liu bainhira kareta boot sira liu hotu tiha. Motorista sira susar atu sukat distansia ho hili dalan neebe seguru, buat neebe bele hamosu asidente seriu neebe bele foti mos ema nia iis tanba labele haree kareta seluk husi oin.
Kestaun seguransa no impaktu ba saude publika sai kestaun neebe labele hases aan. Komunidade ho labarik neebe liu husi neeba fasil loos atu hetan moras hanesan mear no inus netin. Nunee mos movimentu transporte publiku no privada lao neneik tebes, tanba kondisaun estrada neebe nakonu ho rai rahun. Kareta sira tenke hasoru obstaklu oioin iha dalan, hodi halo produtu lokal sai tarde atu too iha merkadu.
Husi parte tekniku, rai rahun neebe barak fasil tebes atu estraga makina kareta nian liu liu filtra ar (air filter) neebe tenke troka bei beik. Aleinde nee kondisaun dalan neebe kuak no rai rahun fakar deit mos halo suspensaun no roda kareta nian sai la dura. Kustu neebe hodi sosa fali sasan foun sira nee hamenus kuakidade servisu husi motorista sira.
Situasaun nee mos fo dezafiu boot ba sidadaun sira neebe tenke lao ain hodi halao sira nia atividade loroloron nian. Ema neebe lao ain tenke hakat iha baliza ka ninin dalan bainhira kareta boot sira liu ho lian boot no husik hela rai rahun belit iha roupa laran. Kondisaun nee obriga ema neebe lao ain atu hases an husi dalan publiku tanba labeke tahan rai rahun neebe mutin to taka netik matan no inus.
Asaun provizoriu husi parte kompetente mos urjente tebes, liuliu hodi lori bee hodi rega bebeik estrada hirak nee. Prosesu rega bee nee sai nuudar solusaun lalais neebe bele halo hodi nunee rai rahun labele suar sae ba leten, reduz tiha karga polouisaun ar, no labele fo ameasa ba saude ho seguransa komunidade nian durante hein hela hadia loloos estrada nee.
Bainhira udan maibe dezafiu nee troka fali sai tahu neebe klean, maibe bsinhira tempu bailoro naruk manas, rai rahun nee mak sai fali dezafiu boot. Realidade nee hatudu katak dezafiu infraestrutura iha rai laran seidauk hetan solusaun neebe permanente no integradu, maski tinan ba tinan osan Estadu nian fakar ba dezenvolvimentu nasional.
João Soares nuudar komunidade ida, kestiona kondisaun rai rahun neebe fakar iha fatin fatin tanba fo impaktu ba saude no moris loroloron nian. Nia husu ba parte kompetente atu hadia estrada ho kuakidade neebe diak, hodi nunee bele minimiza dezafiu neebe akontese.
“Ami husu ba Governu atu foti desizaun lalais hodi hadia estrada nee, tanba ami senti susar tebes ho rai rahun nee. Ami la hakarak hein too iha ema mak hetan asidente ka moras grave mak foin atu servisu. Pur favour tau matan lalais ba ami nia preokupasaun nee,” dehan João ba STL, Kuarta (10/06/2026).
Sidadaun nee hatete tan katak, sira sei la hein tan mudansa neebe la mosu. Sira husu ba Governu atu labele hein too situasaun nee sai aat liu tan, tanba sira hakarak haree asaun konkrit husi parte hotu hotu hodi rezolve lalais problema hirak neebe sei hasoru iha dalan publiku.
Entretantu vidio no konteudu oioin konaba kondisaun estrada neebe nakonu ho rai rahun neebe neebe fakar deit nee rasik sai viral ona iha media sosial hanesan Facebook no TikTok. Publikasaun sira nee dada atensaun hosi netizen sira neebe fo komentariu barak tebes, hodi hatoo mos preokupasaun no kritika oioin konaba kualidade infraestrutura neebe seidauk iha mudansa hodi fo susar ba motorista no komunidade.
(car)






