Deskonfia PNTL Detein Membru PSIK, MJ Seidauk Simu Informasaun Detalhu

Ministru Justisa (MJ), Sergio Hornai. (Foto: STL/Jeniche da Costa)

DILI, STLTIMORLESTE.com – Ministru Justisa (MJ), Sérgio Ornai seidauk simu informasaun detalhu, relasiona ho kazu Polísia Nasional Timor Leste PNTL detein membru Polísia Sientífika Investigasaun Kriminál (PSIK) ho inisial D, tanba suspetadu ba krime obtrusaun autoridade publika.

Ministru Justisa (MJ), Sérgio Ornai hatete, sira hotu simu servisu iha real ida, servisu iha prosedimentu ida neebe orienta, ka servsiu iha lei neebe aplikavel sira.

Nia esplika, hanesan Ministru Justisa neebe responsavel ba setor justisa hamutuk ho Ministru Interior ho Konselhu Koordenasaun Setor Justisa sei haree asuntu nee para bele halo medidas, nunee bele halo esklaresementu ida lo-loos, atu ida-idak halo nia servisu tuir lei haruka.

“Maibe ita seidauk hatene nia prosesu sira nee lao halo nusa, autoridade orgaun Polisia Kriminal PNTL ninan halo hela nia servisu balun hodi halo detensaun ba iha membru PSIK ida, hau la hatene nia modus operante nee oinsa, hau seidauk iha informasaun detalhu, tanba hau seiudak iha dokumentus ruma, maibe hau hein katak prosesu sira hanesan nee iha nafatin dentru transmite legais sira neebe eziste, para ke atu bele fo satisfasaun ba iha sidadaun hotu,” hatete Ministru Justisa, Sérgio Ornai ba jornalista sira iha iha Palasiu Governu, hafoin Partisipa Reuniaun Konselhu Ministru, Kuarta nee (29/07/2026).

Governante nee esplika, Justisa iha TL sei konsolida maibe iha hela frajilidade, no nia lakohi hanesan Ministru Justisa fo presepsaun neebe over ka iha servisu sira neebe Intstitusaun estadu ninian la halo kooperasaun ladiak, tenke iha kalkulu neebe determinante, halo servisu ho objetividade, tuir transmite legais sira, para labele fo espasu ba buat balun neebe la merese ba komunidade.

Nia deklara, iha Lei Organizasaun Investigasaun Kriminal (LOIK) klaru ona, define konaba papel ida-idak, Orgaun Polisia Kriminal, KAK halo nia servsiu, Servisu Investigasaun Kriminal iha PNTL halao nia servsiu, Servsiu Investigasaun Polisia Sientifika Investigasaun halao nia servisu, idak-idak mai ho nia tarefa no ida-idak mai ho nia definisaun kompetensia propiu, se sira bele halo join investigasaun, laiha porblema, maibe tenke fo fila-fali kompetensia ida-idak nian.

Konaba ida neebe mak iha kompetensia liu, Ministru Justisa dehan, ba ida neebe tama iha krime organizadu, kabe ba kompetensia Polisia Sientifika Investigasaun, orgaun boot neebe estabelese para atu halo servisu, maibe la kuran buat ida atu halo kooperasaun institusional nia servsiu ba iha orgaun Polisia Kriminal nian.

Nia informa, importante mak sempre iha koordenasaun, sempre iha servsiu ida hamutuk, hamutuk iha asaun ida deit, hanoin ida deit iha orgaun polisia kriminal, neebe se mak sai hanesan autoridade sentral para atu bele halo kontrolu, nee mak Prokurador Jeral Republika, iha Ministeriu Publiku mak sempre hanesan autoridade sentral atu bele orienta servsiu investigasaun nian ba iha teknika taktika operasional iha materia investigasaun kriminal, tantu iha prevenssaun nomos medida investigasaun nian.

Entretantu tuir Lei Organizasaun Investigasaun Kriminal (LOIK) Numeru 9/2022 neebe define kompetisaun Diresaun Servisu Investigasaun Kriminál Polísia Nasional Timor-Leste (PNTL) mak hanesan tuir mai. Ofensa ba integridade fizika, Ofensa ba Integridade Fizika Simples (Artigu 145), Ofensa ba integridade Fizika Grave (Artigu 146), Agravasaun (Artigu 147) (dedus katak ide nee inklui tanba Artigu 146), Maus-tratus ba Inkapaz (Artigu 153),Maus-tratus ba Konjuje Artigu 154), Maus tratus ba Menor (Artigu 155), (Artigu 156) Agravasaun tanba Rezultadu. Ameasa (Artigu 157), Koasaun (Artigu 158), Kousaun Grave (Artigu 159).

Enkuantu ba kompetensia Polísia Sientífika Investigasaun Kriminál (PSIK) mak hanesan omisidiu (Artigu 138), Omisidiu Agravadu (Artigu139), Omisidiu Neglijente (Artigu 140).

Seksual sira, koasaun Seksual (Artigu 177), Violasaun (Artigu 172), Artigu 172) Agravasaun (Artigu 173) (dedi katak ida nee inklui tanba Esplorasaun Seksual ba Parte Datoluk (Artigu 174), Abuzu Seksual ba Menor (Artigu 177), Asaun Seksual ho Ema Adoleste (Artigu 178), Abuzu Seksual ba Ema neebe Bele Reziste (Artigu 179).

(jen)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *