DILI, STLTIMORLESTE.com – Relasiona ho informasaun neebe espalha dehan mosu dezentendimentu entre Komisaun Anti Korupsaun (KAK) ho Prokurador Jeral da Republika (PJR), Ministru Justisa (MJ) deklara katak, sei iha meius atu buka solusaun.
Tuir Ministru Justisa, Sergo Hornai katak, orgaun sentral servisu investigasaun kriminal nian, ita hotu hatene katak se mak hanesan titular asaun penal nee ita nia Prokurador Jeral Republika, Instituisaun ida Prokurador Jeral Republika maka orgaun sentral neebe bele komanda orgaun Polisia Kriminal sira neebe hanesan orgaun konzugador iha neeba.
“Hau hanoin ita sei iha meius atu bele buka solusaun, pode ser iha deit dezentendimentu balu neebe mak mosu, ida nee bele ultrapasa situasaun nee,” dehan Ministru Justisa, Sergio Hornai ba jornalista sira iha Palasiu do Governu, Kuarta (15/04/2026).
MJ hatutan, PJR iha kapasidade lejitimidade no kompetensia propriu atu fo solusaun ba problema, no mos Komisaun Anti Korupsaun rasik iha personalidade no kapasidade.
Esplika tan, tenta sei haree sira iha situasaun nee atu kontribui nuudar governante setor justisa nian, atu pasifika problema sira se por nesesariu.
Hatan kona-ba ho avoga prosesu nee hatudu ba futuru KAK la iha ona kompetensia, MJ dehan kompetensia iha nafatin neste momentu haree deit Ministeriu Publiku avoka hela prosesu averiguasaun ka delijensia balu neebe halo hela investigasaun iha neeba.
Nunee bele kestaun administrativu, sira sei halo konsiliasaun atu bele ajusta servisu koperasaun ida neebe entre Polisia orgaun kriminal nian hanesan autoridade sentral neebe nudar titular asaun penal.
Iha fatin ketak, Jurista Sergio Dias Quintas dehan, instituisaun estadu hanesan MP no KAK nee la iha solidu.
“Hau nia hanoin, saida mak Komisariu KAK Rui Pereira hateten katak, PGR avoka prosesu inkeritu hotu neebe delega ba KAK, afirmasaun ida nee hatudu mai ita katak instituisaun estadu hanesan MP no KAK nee la solidu hodi kombate krime korupsaun, nee sai preokupasaun boot ba ita hotu tanba se laiha koordenasaun no laiha interdependensia ba malu sei iha possibilidade hafraku KAk nee nia servisu rasik,” dehan nia.
Nia hatutan, ita hotu hatene katak KAk nia kompetensia ida importante mak halo inkeritu ka pratika hahalok inkeritu neebe delega ona husi Ministeriu Publiku, nee previstu iha artigu 5 numeru 2 alinea A).
Sublina tan, MP nuudar titular aksaun penal nia iha kompetensia dirije inkeritu, iha artigu 48 numeru 2 alinea b) husi Kodigu Prosesu Penal nia hateten katak, dirije inkeritu, avoka prosesu sira neebe nia hare katak nia tenke kaer rasik iha faze ida-nee.
Entaun jurista nia hanoin hakarak ka la kohi instituisaun rua nee servisu hamutuk selae halakon povu nia espetativa katak, estadu laiha kbiit hodi kombate krime korupsaun, nee perigozu tebes ba nasaun Timor Leste nia vida.
(ter)
