DILI, STLTIMORLESTE.com – Eis-Xefe UNAMET, Ian Martin halo enkontru ho Prezidente Republika (PR), José Ramos-Horta, koalia kona-ba filme rezisténsia ne’ebé sei lansa iha Timor-Leste (TL).
Bainhira remata enkontru, Ian Martin ba jornalista sira iha Palásiu Prezidensiál Nicolau Lobato, Bairo Pite, Segunda-feira (29/09/2026) hatete katak, nia sente kontente tanba bele fila fali mai Timor-Leste atu partisipa iha lançamentu filme kona-ba istória rezisténsia Timor-Leste.
“Ha’u haksolok ho laran tomak atu bele mai fali iha Timor-Leste. Ida-ne’e parte husi ha’u-nia istória pesoál,” dehan Ian Martin.
Ian Martin hatete katak, filme Resistência importante tanba konta istória rezisténsia povu Timor-Leste, ne’ebé remata ho referendu istóriku.
“Ha’u kontente tebes tanba bele hala’o lançamentu filme ida-ne’e, ne’ebé sei importante tebes ba imi-nia rain,” dehan nia.
Eis-Xefe UNAMET ne’e hatete mós katak, nia sente priviléjiu tanba lidera misaun Nasoins Unidas ne’ebé hala’o konsulta populár iha Timor-Leste.
“Ha’u hetan priviléjiu lidera UNAMET, misaun Nasoins Unidas nian ne’ebé dirije konsulta populár.” Hatete nia.
Nia hatete, lansamentu filme sei hala’o aban kalan, no espera ema barak bele hetan oportunidade atu haree dokumentáriu kona-ba istória rezisténsia Timor-Leste. “Ha’u hein katak imi hotu sei hetan oportunidade atu haree filme ne’ebé kapás tebes ida-ne’e,” dehan nia.
Ian Martin mós esplika katak, ideia kona-ba filme ne’e hahú bainhira nia sujere ba Prezidente Ramos-Horta iha vizita ida ba Londres.
“Filme ne’e hahú bainhira ha’u sujere ba Prezidente iha nia vizita ba Londres katak tenke iha dokumentáriu kona-ba istória Timor nian.”
Nia sente kontente, tanba hafoin kuaze tinan rua, projetu ne’e remata ona no prontu atu lansa ba públiku. “Kontente tebes atu fila fali kuaze tinan rua hafoin no haree katak filme ne’e prontu ona atu lansa.”
Ian Martin argumenta, filme ne’e sei hatudu imajen istóriku kona-ba papél Prezidente Ramos-Horta iha Timor-Leste no iha nivel internasionál.
Nia mós hatete katak filme ne’e sei hatudu papél Primeiru-Ministru iha istória polítika no rezisténsia Timor-Leste.
“Imi sei haree barak kona-ba Prezidente iha filme ne’e, liuliu imajen istóriku kona-ba nia papél iha rain ne’e.”
Ian Martin la hakarak konta detalhadamente kontéudu filme, maibé hatete katak públiku sei iha oportunidade atu haree filme ne’e iha Timor-Leste.
Nia hatete katak filme ne’e sei disponível ba públiku iha rai laran, no espera distribuisaun sei hala’o durante tinan ida-ne’e.
Ian Martin mós hatete katak, Prezidente Ramos-Horta seidauk haree filme ne’e, tanba sei asiste lançamentu ofisiál iha aban kalan. “Di’ak liu imi husu Prezidente depois nia haree filme ne’e aban.” Katak nia.
Iha enkontru ne’e, Prezidente Repúblika José Ramos-Horta mós hato’o boas-vindas ba Ian Martin, ne’ebé fila fali mai Timor-Leste.
Prezidente simu Ian Martin atu partisipa iha lançamentu filme ne’ebé foka ba istória rezisténsia no luta povu Timor-Leste ba independénsia.
UNAMET mak misaun Nasoins Unidas ne’ebé hala’o konsulta populár iha Timor-Leste iha 1999. Ian Martin lidera misaun ne’e durante prosesu importante ba transisaun polítika Timor-Leste.
Konsulta populár 1999 sai momentu istóriku bainhira maioria povu Timor-Leste vota ba independénsia husi Indonézia.
Istória rezisténsia Timor-Leste envolve luta naruk husi povu no lideransa polítika, diplomátika no internasionál, ne’ebé ikusmai lori ba restaurasaun independénsia iha 20 Maiu 2002.
(eme)
