MATEBIAN, STLTIMORLESTE.com – Lider Rezistensia Jeneral Reformado rekomenda kria monumentu ida iha foho tutun Matebian, hodi sai memoria ba luta rezisténsia Timor Leste nia.
Tenente Jeneral Reformado Lere Anan Timur hatoo kestaun nee ba jornalista sira, bainhira remata partisipa selebrasaun 20 Agostu hodi selebra ezisténsia FALINTIL ba dala 51, iha Foho Matebian, Munisipiu Baucau, Kinta (20/08/2026).
Nia hatete, foho tutun fatin neebe lulik, iha tempu luta ba libertasaun nasional Timor Leste ema barak mate iha fatin nee, tanba nee Jeneral Reformado Lere husu Governu presiza kria monumentu ida iha foho Matebian tutun sai memoria Timor Leste nia luta ba ukun rasik aan.
Nia hatete, husi luta ema barak mate iha matebian hun, nia isin no ruin difisil hetan tanba barak mak inimigu lori ba oho subar, maibe familia sira foti ho kultura Timor nia bolu ou foti fatuk deit, nee simboliza sira nia restu mortais.
“Saida mak ita halo iha matebian, uluk hau preokupa ona, hau koalia ona ho ita nia Prezidente Republika, hau dehan ita tenke halo buat ruma iha foho tutun matebian atu rai memoria rezisténsia nia ba jerasaun sira, saida mak ita tenke halo, primeiru tenke halo monumentu Martir Libertasaun iha Foho tutun,” dehan Jeneral Reformado Lere.
Eis Komandante F-FDTL hatete, bainhira kria ona monumentu iha Foho Lulik Matebian hun presiza kria mos kondisaun infraestrutura hanesan halo estrada, uma, han fatin sai turizmu relijiozu, turizmu istoriku kultural.
“Monumentu nee sai fatin turizmu reliziozu, turizmu istoriku no kultural, ida nee mak Governu defende halo mos, maibe ida nee depende ba ukun nain sira mak hatene, ita povu nee dala ruma koalia ita nia lian sai mamuk, se ita Timoroan entau toma konsiensia b ida nee,” katak Lere.
Nunee mos Prezidente Republika Jose Ramos Horta hatete, foho Matebian foho lulik neebe nakonu ho istoria, tanba martir barak mak mate iha fatin nee, tanba nee valoriza nafatin fatin istoriku nee, no nafatin valoriza martir sira neebe mate ba rai ida nee hodi Timor Leste hetan ukun rasik aan.
Husi luta valor sira neebe fo dalan ba povu kiik ida atu reziste durante dekada barak kontinua orienta aten-barani hasoru adversidade dixiplina, hasoru difikuldade sira solidariedade entre maun-alin sira respeitu ba ema nia dignidade lealdade ba kauza nasional no konfiansa katak justisa bele manan.
“Jerasaun atual sira laos bolu atu repete sakrifísiu sira hosi ita-nia eroi sira, maibe atu fo onra ba sira-nia legadu liuhosi serbisu, edukasaun, defeza demokrasia nian, respeitu ba instituisaun sira no konstrusaun unidade nasionál neebe permanente,” dehan PR Horta.
Ida nee mak FALINTIL nia legadu loloos laos deit vitoria luta ida nian, maibe afirmasaun ba valor sira husi povu ida neebe fiar katak liberdade nee posivel.
(eme)
