PR Horta: Singapura Parseiru Metin iha TL Nia Dezenvolvimentu Dezde Indepedensia

Prezidente Republika, Jose Ramos Horta kaer liman Primeiru Ministru Singapura, Lawrence Wong, iha Palasiu Prezidensial Nicolau Lobato. (Foto: STL/Emerenciana Pinto)

DILI, STLTIMORLESTE.com – Prezidente Republika (PR), Jose Ramos Horta hatete, nasaun Singapura sai parseiru neebe metin iha Timor Leste (TL) nia dezenvolvimentu dezde indepedensia iha 2002.

Prezidente Republika Jose Ramos Horta hatoo lia hirak nee liu husi nia diskursu, bainhira halo enkontru bilateral ho Primeiru Ministru Singapura iha Palasiu Prezidensial Nicolau Lobato, Bairo Pite, Sesta (03/07/2026).

PR Horta hatete, Singapura sai nuudar parseiru neebe metin iha TL nia dezenvolvimentu dezde independensia iha tinan 2002, ho relasaun bilateral neebe aprofunda.

Vizita ofisial hahu ho Serimonia Benvindu Estadu nian, neebe inklui toka hino nasional husi nasaun rua nian no inspesaun ba Guarda de Honra, tuir ho introdusaun formal ba delegasaun respetiva siram lider nain rua kontinua ba Salaun ASEAN nian hodi asina livru bainaka nian no sesaun foto ofisial. Hafoin nee, Prezidente Republika Jose Ramos Horta halao enkontru privadu tete-a-tete ho Primeiru Ministru Wong.

Iha tempu neebe hanesan, Wong akompanha husi Vise Ministra Negosiu Estranjeiru no Kooperasaun, Jesuína Maria Ferreira Gomes halao vizita ba Kantina Matak iha Palasiu Prezidensial. Wong, simu husi Koordenadora Programa Empoderamentu Ekonomiku ba Feto nian, Iram Saeed, neebe fornese informasaun programa sosial sira neebe lao hela no observa inisiativa alimentasaun nutrisional ba labarik sira.

Hafoin tete-a-tete, Prezidente Ramos Horta no Primeiru Ministru Wong konvoka enkontru kortezia iha Salaun Konferensia Nicolau Lobato, hamutuk ho sira-nia delegasaun.

Líder rua nee iha diskusaun ida neebe konstrutivu no haree ba oin ho foku ba aprofundamentu relasaun entre nasaun rua. Programa kontinua ho serimonia kondekorasaun ba Primeiru Ministru Lawrence Wong iha Salaun Xina, tuir mai ho deklarasaun ba imprensa iha Salaun ASEAN.

Prezidente Jose Ramos Horta hateten, Singapura sai parseiru metin iha Timor Leste nia dezenvolvimentu.

“Singapura sai nuudar parseiru neebe metin iha TL nia dezenvolvimentu dezde independensia iha tinan 2002, ho relasaun bilateral neebe aprofunda liutan liu husi adezaun ba ASEAN, abertura embaixada Singapura nian iha Dili (Abril 2024), no vizita ofisial dahuluk husi Primeiru Ministru Lawrence Wong marka ho diskusaun sira neebe orientadu ba futuru. Ami valoriza tebes kontribuisaun sira Singapura nian, inklui formasaun ba ofisial Timor-oan liu 1,100 tuir Programa Kooperasaun Singapura nian neebe aumenta husi stars no e-stars, kooperasaun referensia medika nian, investimentu boot sira hanesan Heineken no projeitu Marina Square no ajuda umanitaria hafoin inundasaun sira iha tinan 2021,” dehan PR Horta.

Timor Leste kontinua fo apoiu ba Singapura iha multilateral, rekonese nia papel hodi promove sanidade no ekilíbriu iha sistema ONU nian, no ami hein atu aprende husi Singapura nia esperiensia bainhira Timor Leste prepara ba prezidensia ASEAN nian iha tinan 2029. Onra ida hodi kondekora Primeiru Ministru Wong Grande Colar Ordem de Timor Leste nian ba nia kompromisu hodi promove amizade no kooperasaun, no fiar katak vizita ida-nee sei loke kapítulu foun neebe interesante relasaun bilateral sira.

Nunee mos Primeiru Ministru Lawrence Wong hatoo apresiasaun klean ba Prezidente Ramos Horta neebe kondekora hau ho Ordem de Timor Leste (Grande Kolar). Atribuisaun ida-nee nuudar rekonesimentu ida ba lasu entre nasaun rua, lasu ida neebe forma tiha ona molok Timor-Leste hetan independensia. Pesoal Singapura nian liu rihun ida mak hola parte husi esforsu internasional sira iha manutensaun ba pas entre tinan 1999 no 2012, durante tranzisaun ba pas no estabilidade.

“Atribuisaun ida-nee fo onra ba sira nia dedikasaun no esforsu. Singapura kontente atu apoia ona Timor-Leste iha nia viajen ba adezaun ba ASEAN, no ami apoia tomak Timor-Leste nia intensaun atu simu responsabilidade sira nuudar Prezidensia ASEAN nian iha tinan 2029. Hau reafirma Singapura nia kompromisu atu ajuda Timor-Leste harii kapasidade umanu neebe nia presiza. Ami hakarak TL buras no hetan susesu nuudar membru família ASEAN nian, no hein ninia kontribuisaun pozitivu sira ba ASEAN. Ikus liu, Timor-Leste iha futuru nabilan iha oin. Ida-nee maka nasaun joven ida neebe nakonu ho enerjia no promesa. Bainhira hau too horisehik, hau hakfodak ho joven TL nia dinamizmu. Sira nia motivasaun no determinasaun sei laos deit dudu TL atu alkansa ninia objetivu nasional sira, maibe mos sei fo iis foun ba ita-nia rejiaun, hodi halo ASEAN sai vibrante liutan,” dehan PM Singapura.

Primeiru Ministru Lawrence Wong nia vizita ofisial marka nuudar vizita dahuluk husi Primeiru-Ministru Singapura nian mai TL. Vizita ida-nee halao hafoin adezaun istoriku TL nian ba ASEAN nuudar Estadu membru ba dala 11 iha loron 26 fulan Outubru tinan 2025, no iha tempu preparasaun ativu ba Singapura asume rasik nia Prezidensia ASEAN iha tinan 2027 no TL nian iha tinan 2029.

(eme)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *