Governu & PNTL Presiza Investiga Xineza Hatama Sigaru Ilegal Mai TL

Visi Diretor Asosiasaun HAK, Antonino de Limas. (Foto STL/Emerenciana Pinto)

DILI, STLTIMORLESTE.com – Sosiedade Sivil liu husi Asosiasaun HAK husu Governu no Polisia Nasional Timor Leste (PNTL) atu halao investigasaun klean ba Xineza sira, neebe hatama sigaru ilegal mai Timor Leste (TL).

Kestaun nee hatoo husi Visi Diretor Hak, Antonino de Limas ba jornalista sira, iha nia knaar fatin Farol, Díli, Kinta (09/10/2025) hatete, Xineza halo bisnis hatama sigaru ilegal nee aktu ilegal, husu Governu halo investigasaun klean.

“Ita husu Governu, atu halo investigasaun, no ita iha polisia iha instituisaun relevante sira atu halo serbisu investiga ba kazu ida nee hodi nunee lori too tribunal tanba hahalok nee aktu illegal, hanesan organizasaun ita la menta, Xineza sira nee sira nia objetivu bisnis iha nee iha lisensa husi Governu, esperansa katak sira nia bisnis sira nee mos tenke lao tuir regra neebe estadu Timor Leste establese ona, nunee sidadaun estranjeiru sir abele kumpre regra neebe timor Leste iha, husu polisia halo investigasaun no lori kazu nee ba too iha Tribunal hodi hetan desizaun final,” dehan nia.

Hanesan sosiade sivil, Antonino husu sidadaun nasional nomos estranjeiru neebe halo bisnis ho lolos tuir etika bisnis labele hatama sasan ilegal, se hatama sasan ilegal bele estraga imajen no bele implika estadu TL iha nasaun vizinhu.

“Ida seluk mak estadu lakon selu taxa, se hatama sasan ilegal signifika la selu buat ruma, tanba nee ita husu ba Xineza sira fali ka ka sidadaun neebe mak halo bisnis iha Timor nomos maluk Timoroan sira atu kumpre no halao bisnis tuir regra neebe ita nia governu establese,” hatete Antonino.

Entretantu foin lalais Ekipa Konjuntu Polisia Nasional Timor Leste (PNTL) kompostu husi Unidade Polisia Maritima (UPM) ho Unidade Patrolamentu Fronteira (UPF) no Servisu Nasional Intelijensia (SNI), prende sidadaun estrajeiru Xina neebe halo tranzasaun ilegal hodi importa sigaru 398 kaixas ho roo boot iha area tasi ibun Lesse Oan, Aldeia Coloama, Suku Casabauk, Postu Administrativu Tilomar, Munisipiu Kovalima, iha loron 06 Outubru 2025.

Portavos Komando PNTL, Superintendente João Belo dos Reis dehan, evidensia sigaru ilegal hirak nee, sidadaun grupu ida halo aktividade transaksaun sigaru ilegal tula ho bero, husi tasi klaran mai atraka iha rai maran.

“Ita bazeia ba informasaun neebe sira kolleta, sira halo intervensaun detekta katak, ema estranjeiru deskonfia sidadaun Xina importa sasan ilegal mai ho ro boot. Depois transfer ba ro kiik sira hodi transporta mai tasi ibun, husi nee ita detekta sigaru hamutuk 398 kartun ka kaixas, dehan nia.

Nia afirma, nunee autoridade seguransa deskobre halo kedas atuasaun konsege asegura sasan hanesan, passaporte 2, sigaru karton 398, motor 5, kareta 1, mesin ketinting 3, sensor 1, osan US$ 1,103,5, bero 4 no Telemovel 5 iha area Lesse-Oan, Suku Cassabauc, Postu Administrativu Tilomar Munisipiu Kovalima.
Aleinde nee Autoridade Forsa Konjunta Polisia Nasional Timor Leste (PNTL) ho FALINTIL-Forsa Defeza Timor Leste (F-FDTL), junta ho Seksaun Tranzitu Seguransa Rodaviariu Munisipiu Ermera implementa diretiva operasaun konjunta halo cek poin ba sirkulasaun transporte tama no sai konsege asegura kareta ida tula bebidas sprite ho Coca-cola Kaixa 106 halo tranzasaun ilegal mai Territoriu Timor Leste.

Atividade operasaun konjunta pasa revista ba tranporte sira tama no sai iha area juridiku Munisipiu Ermera, halao iha loron (08/10) tuku 05:20 dader nee iha Suku Tokoluli, Postu Administrativo Railako, Munisipiu Ermera.

Jornalista: Emerenciana Pinto
Editora:Carme Ximenes

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *