PN Realiza Seminariu Nasional Panorama OJE 2026

Foto: STL/EST 1

DILI, STLTIMORLESTE.com – Parlamentu Nasional (PN) liu husi Komisaun C neebe trata asuntu Finansa Publika realiza seminariu Nasional Panorama Orsamentu Jeral Estadu (OJE) 2026.

Prezidente Komisaun C neebe trata asuntu Finansa Publika, Deputada Cedelizia Faria dos Santos esplika, objetivu prinsipal husi seminariu panorama ba OJE 2026, konvida parte relevante hanesan Tribunal Rekursu atu rona sira ninia perspetiva nee rasik kona-ba OJE 2026 nee prienxe kriteria ba baze legal nian.

Nunee, konvida mos Banku Sentral Timor Leste (BCTL) atu haree kona-ba orsamentu nee mai husi fundu petroliferu nian, osan sei iha ka laiha, perspetiva membru Governu sira hotu liu-liu Ministeriu Finansas (FM) nomos Vise PM nain rua.

“Ita atu rona mos kona-ba OJE 2026, ami sei rona husi BCTL para haree mos ba perspetiva mundial no internasional, no husi NGO Nasional neebe NGO LAO hamutuk sira sei aprezenta, husi ida nee mak informasaun sira neebe mak prinsipal ba OJE 2026 nian koalia hotu tanba iha audensia,” dehan nia ba jornalista sira iha Salaun MF, Aitarak Laran, Kinta(16/10/2025).

Nia haktuir, komisaun balun no Komisaun C rasik sei la halo audensia ho Tribunal Rekursu, Banku Sentral no Banku Mundial, tanba Panorama nee atu mai rona perspetiva.

“Liu-liu ba iha Makro husi mundu nia impaktu ba ita nia orsamentu nee rasik fo benefisiu ba ita nia povu ka lae, no too ba iha baze ka lae, plano saida mak atu realiza iha panorama orsamental ida nee,” tenik nia.

Iha oportunidade ida nee rona mos husi Banku Sentral no Tribunal Rekursu kona-ba orsamentu nee kumpri hela baze legal sira nee ba oin ka lae, tanba ba oin foti nafatin husi fundu petroliferu asina husi RSE 3% nunee US$ 1.7 bilhoes, tanba nee mak tenke rona mos husi Banku Sentral.

“Ami dehan OJE ita presiza rona sosiedade sivil sira, tanba nee mak ami dehan katak hakarak ka lakohi ita tenke halo uluk panorama nee para ita tama ba diskusaun, audensia too ikus iha generalidade no espesialidades, ami halo tiha audensia ba mak ami fo sai, tanba foin mak panorama hela, semana oin mak foin audensia,” nia informa.

Nia akresenta, iha setores boot liu mak ba ekonomia, saude, edukasaun, tanba sei sukat idak-idak maibe wainhira tau hamutuk ba orsamentu produtivu sira hanesan saude nee bele atinji kuaze 20% hanesan nee husi total orsamentu.

Enkuantu, seminariu Panorama Orsamental ba Orsamentu Jeral Estadu (OJE) 2026 nian sei halo durante loron rua, hahu husi 16-17 Outubru 2025

Iha fatin hanesan, Ministra Finansas Santina José Rodrigues Ferreira Cardoso katak, tema husi OJE 2026 mak investimentu iha transformasaun nasional, integrasaun rejional oinsa mak Timor Leste integra ba WTO, ASEAN nomos dezenvolvimentu inkluzivu katak TL tenta atu halo orsamentu bele fo impaktu neebe inkluzivu iha setor hotu-hotu.

“Orsamentu 2026 mak bilhaun US$ 2,291, ita kompara ho OJE 2025 iha kresimentu ka aumenta 5.2%, iha OJE mak hanesan makina prinsipal ida atu susu ita nia kresimentu ekonomiku, liu-liu projetu sira neebe mak iha kapital dezenvolvimentu, ita fiar katak projeitu sira neebe mak halo dezenvolvimentu bele fo impaktu ba diversifikasaun ekonomiku,” dehan nia.

Jornalista: EST 1
Editor: Xisto Mendonça

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *