DILI, STLTIMORLESTE.com – Fundasaun Mahein (FM) husu Polísia Nasional Timor Leste (PNTL), Servisu Imigrasaun, Autoridade Aviasaun Sivil Timor Leste (AACTL), Intelejensia nomos segurasa sira seluk atu halo investigasaun klean ba kazu aviaun Jet Privadu Casna C700 mai territoriu nasional.
Diretor Ezekutivu FM, Nelson Belo dehan, FM publikasaun relatoriu iha ameansaun ida sai teste boot ida ba soberanu Timor Leste, relatoriu ida nee foka ba aviaun Jet Privadu Casna C700 mai iha dia 1 fulan ida nee, aviaun nia dokumentus neebe mak iha deskonfia katak fasilfikasaun dokumentus, no dehan katak suporta husi Xefe Estadu Jose Ramos Horta.
Nia dehan, FM ninia analiza katak iha maneira barak neebe krime organizadu sira sempre utuliza Xefe Estadu nia naran rasik ou Xefe Governu nian naran, tanba ida nee iha impaktu boot no fasilidade boot. Maibe ikus mai Xefe Estadu denusia katak dokumentus nee falsu, ida nee FM haree katak gravidade ida neebe boot no demais ba soberanu Estadu.
Diretor FM nee esplika, Xefe Estadu Jose Ramos Horta denunsia no husu para atu halo investigasaun ba asuntu ida nee, maibe FM haree sai kestaun boot duni, tanba sa mak iha tinan barak nia laran sidadaun Indonezia tama mai uza Jet Privadu utiliza Xefe Estadu Jose Ramos Horta nia naran.
“Tanba ita laiha sistema ida neebe rigorozu para haree ida nee, ema utuliza simoblu Estadu nian nee konforme tuir sira nia hakarak, entaun FM iha hanoin katak presiza investigasaun ida neebe klean atu bele fortifika sistema sira iha Autoridade Aviasaun Sivil nian, Servisu Imigrasaun, PNTL, Intelejensia no Autoridade sira neebe iha ligasaun atu bele haree sistema ho diak,” hatete Diretor Ezekutivu Fundasaun Mahein (FM), Nelson Belo ba jornalista sira liu husi konferensia imprensia iha salaun FM, Dili, Tersa (07/07/2027).
Nia deklara, Xefe Estadu Jose Ramos Horta husu para iha investigasaun ida neebe klean ba funsionariu sira neebe halo knaar iha aviasaun sivil no instituisaun sira seluk neebe mak halo knaar iha Aeroportu, iha Segurasa, Servisu Imigrasaun neebe kontrola aviaun sira neebe tama sai.
“Ita hanoin presiza mekanizmu nasional neebe mak rigorozu, atu haree konaba aviaun sira neebe mak mai privadu ou komersial, ita hakatak tenke iha kontrolu ba ida nee masimu,” nia hatutan.
Ho situasaun ida nee FM hatoo rekomendasaun politika no operasional, primeiru Governu tenke estabelese ona tratamentu segurasan aviasaun Autoridade Sivil, Imigrasaun no prevene krime organizadu transnasional nuudar area ida neebe integradu, labele separadu, politika ida nee tenke kria atu difini responsabilidade entre Autoridade Aviasaun Sivil Timor Leste (AACTL).
“Tenke implementa imediata kontrolu aviaun privadu no komersial sira hotu-hotu, inklui verifikasaun obrigatoriu ba dokumentus hotu-hotu no pasajeirus sira nia identidade tenke hatene, aviaun sira nee mai atu ba neebe no mai husi neebe, nee tenke antes aviaun nee sai,” nia Informa.
(jen)






