Atividade Ilegal Buras iha Dili

PNTL detein sidadaun estranjeiru nain 16 iha Metiaut, ba kazu Scam Call Centre. (Foto: STL/Jeniche da Costa)

DILI, STLTIMORLESTE.com — Atividade ilegál ne’ebé daudaun buras hela iha Dili laran lori fali atensaun públiku ba frakeza boot iha sistema kontrolu, hafoin operasaun konjunta husi PNTL liuhusi DSIK, Servisu Migrasaun no DSIP, hodi sobu Scam Call Centre ida iha Aldeia Carungulau, Suku Metiaut, Dili, no kaptura sidadaun estranjeiru na’in-16, ne’ebé na’in-10 husi sira rasik la iha pasaporte iha liman.

Akademista husi Universidade da Paz (UNPAZ), Jeronimo de Araujo, hato’o nia komentáriu krítiku katak kazu ne’e hamosu duvida boot kona-ba efikásia lei no sistema kontrolu finanseiru no estranjeirus nian iha rai-laran.

“Atividade kriminalidade transnasionál no operasaun ilegál hanesan Scam Call Centre labele husik buras iha rai-laran tanba bele estraga imagem nasaun nian no ameasa seguransa públika,” dehan Jeronimo de Araujo, ba STL, Sesta nee (28/08/2026).

Nia sublina tan katak, kazu estranjeiru na’in-10 ne’ebé kaptura ho kbiit la ho dokumentu identifikasaun kompleta hatudu duni katak iha frakeza iha mekanizmu fiskalizasaun entrada sidadaun estranjeiru.

Tan ne’e, nia husu ba autoridade seguransa atu labele para de’it iha detenzaun sira-ne’e, maibé tenke halo investigasaun kle’an hodi kaer mós sé mak sai mahon ka fasilitador ba operasaun ilegal ne’e iha Timor-Leste.

Tanba daudaun ne’e, sidadaun estranjeiru sira-ne’e submete hela ba prosesu investigasaun, no verifikasaun liuhusi prosedimentu legal husi autoridade seguransa nian hodi foti desizaun tuir lei ne’ebé vigora.

Husi sorin seluk, observadór polítika, Jose Sarmento, realsa katak kazu operasaun ilegál hanesan ne’e la’ós de’it problema seguransa nian, maibé mosu tanba falta koordinasaun inter-institusionál no risku korrupsaun ne’ebé bele book dalan ba mal-feitor sira hodi aproveita soberania Timor-Leste nian.

“Kazu ne’e loke ita-nia matan katak sistema kontrolu fronteira presiza revalida total, tanba se lae, ita sei kontinua sai alvo ba sindikatu kriminalidade transnasionál,” dehan Jose Sarmento hodi defende nia pozisaun.

Jose hatutan tan katak, Governu liuhusi ministeriu relevante tenke hametin kooperasaun internasionál no aumenta kapasidade rekursu umanu iha liña frente, nune’e bele prevene sedu ka deteta kedas tentativa sira ne’ebé mai ameasa estabilidade nasaun nian.

Entretantu, kada loron PNTL liu husi DSIK, Servisu Migrasaun no DSIP kaer sidadaun estranjeiru sira, ne’ebé halao aktividade Scam Call Centre no sai viral iha mídias sosiál hanesan Facebook, Tiktok no seluk tan, ne’ebé lori kestionamentu bo’ot husi públiku konaba seguransa rai-laran nian.

(car)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *