Iha Ona Planu Ordenamentu Foho Sai Area Protezida, Labele Tesi Ai Arbiru

Primeiru Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão. (Foto: STL/Emerenciana Pinto)

DILI, STLTIMORLESTE.com – Primeiru Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão hatete, oras nee iha ona planu ordenamentu terioriu Timor laran tomak, tanba nee foho kiik sira sei sai area protezida no husu komunidade labele tesi ai arbiru.

Primeiru Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão hatoo kestaun nee ba jornalista sira, bainhira remata halo enkontru semanal ho Prezidente Republika Jose Ramos Horta iha Palásiu Prezidensial Nicolau Lobato, Bairo Pite, Kinta (09/04/2026).

“Hau mos fo lembra ba Prezidente Republika, ita iha ona planu ordenamentu territoriu Timor tomak. Iha neebe foho kiik oan ida metin loos nee sai area protezida, labele ba tesi ai arbiru, labele husik animal iha neeba, ema labele ba halo uma, area protezida neebe diak tebe-tebes,” dehan Primeiru Ministru.

Primeiru Ministru hatete, area protezida labele ba tesi ai arbiru, labele husik animal no labele halo uma iha neeba no ikus fali governu lokal sira mak sei tau matan, tanba husi governu sentral mak haruka ba sira haluha tiha, la tun too kraik neeba.

“Agora governu lokal lae, bele ona kontrola, ba postu haree buat ida bolu postu, suku mai hakilar malu oituan prontu para, neebe fasilita liu servisu,” dehan PM Xanana.

Iha hasoru malu nee Prezidente Republika mos dehan, foin daudaun nia ba Maliana-Kailako, nia kontente tanba haree hare komesa moris kapas.

“Hau dehan ida nee tanba iha kotu-kotuk ba, la haree ba irigasaun bee la tama. Mais nia dehan, hau ba too Kailako kona-ba PNDS, estrada. Sira lori hau ba too fatin ida, sira dehan, iha saham neeba nee US$ 2 milhoens ital anus ona, hau dehan afinal ita nia rai nee, rai ida tuan tebe-tebes ona. Mais fatin diak ida, hau mos promete hau sei ba, nee husi institutu jeologia ninian ida buka mineral nee mak ba hetan fali kona-ba kapas tebe-tebes, ohin Prezidente Republika informa, hau mos la hatene bainhira Minsiteriu Petroleu Minerais too iha neeba, ami husu mak nee, osan mean iha ka lae nee tanba ita uza hela dolar, balun dehan nusa mak ita la uza ita nia osan rasik,” dehan Xanana.

Xefe Governu hatete, bainhira laiha baze ida fo valor ba iha nia sae, tun, dolar ida bele sai 3-15 mil ba TL nia osan.

“Neebe ami sempre husu deit, iha ka lae, bainhira iha tiha mak valor kapas, nia kualidade nee diak tebe-tebes mak ho kuantidade neebe diak ida nee mak fo valor ba osan neebe ita bele. Hau haree diak liu ho dolar tanba ita liu husi Bali sosa buat ruma baratu, tanba dolar sae, rupih tun, buat sira nee hotu. Mais nia hatudu buat ida, ita bele halo muzeu sai parte turistika ida neebe kapas tebe-tebes, ami ba vizita, furak. Hau loron ida sei ba haree, tanba hau nunka rona ida nee, depois sei hakilar Ministru Petroleu Rekursu Minarai nusa mak la informa ida nee,” hakotu PM.

(eme)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *