DILI, STLTIMORLESTE.com – Jurista Timor oan konsidera katak, kondenadu ida atu hetan indultu nee kompetensia Prezidente Republika nian, maibe devia eis Padre Richard Dasbash labele hetan indultu.
Tuir Jurista Sergio Dias Quintas katak, kompetensia fo indultu ba kondenadu nee kabe ba knaar Prezidente Republika tuir norma konstituisaun no lei vizente, maibe antes PR atu fo indultu, PR simu uluk proposta husi Ministeriu Justisa, tanba Ministeriu Justisa mak hatene sirkunstansia neebe haleu kondenadu ida.
“Kona-ba kondenadu Ex Padre Dasbash, hau nia hanoin devia PR lalika fo indultu ba nia, tanba kondenadu nee pratika krime neebe iha relasaun ho violasaun seksual neebe akontese iha koleziu ida iha Oecuse,” dehan Jurista Quintas ba STL iha Kaikoli, Kinta (14/05/2026).
Nia hatutan, vitima sira nee mesak feto maluk sira neebe vulneravel, no kondenadu ex padre ida tuir lo-loos nia mak proteje vitima sira, maibe nia sai fali Pagar Makan Tanaman, no sirkunstansia sira nee mak bele konsidera hodi lalika fo indultu ba nia.
Sergio esplika, wainhira PR atu fo indultu ba kondenadu ida presiza konsidera kriteriu balu, hanesan kandenadu durante iha prizaun tenki komporta diak, ida seluk mak kumpri ona metade de pena iha prizaun, kriteriu sira nee mak PR haree molok fo indultu.
Nia sublina, kriteriu ida seluk mak karik kondenadu nia saude la admite atu hela nafatin iha prizaun, nia bele hetan indultu.
Iha fatin ketak, Ministru Justisa, Sergio Hornai dehan, eis Padre tama mos iha lista indultu, tanba kestaun idade.
“Inklui mos iha neeba, tanba razaun idade nia pode ser agora iha 90 idade hanesan razaun ida ita hatoo, PR uza nia kompetensia propriu tuir Konstituisaun tuir lei komutasaun pena no indultu nian, nia sei deside tuir nia konviksaun neebe iha,” dehan Ministru Justisa.
Nia hatutan, lista neebe submete iha kondenadu hamutuk 37 too 40 maibe bele iha 37 haruka ona ba iha Prezidente Republika no PR sei haree posivel ka lae bele fo iha nee ka ba momentu sira seluk, laos iha 20 Maiu maibe bele iha tempu seluk.
Nia argumenta, lista iha ona PR, tanba nee husi Sekretariadu ka Gabinete Casa Sivil iha PR iha departamentu juridiku nian sira halo servisu, halo koordenasaun ho Ministeriu Justisa liu liu Diresaun servisu Nasional Prizaun nian atu halo asertasaun ba iha dadus sira neebe foin fornese ba iha PR.
Aleinde nee, Akademiku UNTL, Rafael de Jesus dehan, kondenadu neebe hetan indultu tenke prense regra neebe iha atu labele hamosu duvidas.
“Hanoin kondenadu neebe atu hetan indultu tenke prense regra, atu nunee indultu neebe sira hetan justu, hodi labele hamosu polemika iha sosiedade nia leet,” dehan nia.
(ter)
