DILI, STLTIMORLESTE.com — Komisaun Anti Korrupsaun (KAK) sei halibur informasaun no analiza dokumentu sira kona-ba subsídiu públiku ne’ebé Igreja Aimutin simu husi Estadu, atu determina oinsá osan ne’e jere no uza.
Komisariu Adjuntu ba Investigasaun, Alvaro Freitas hateten katak, KAK sei halo avaliasaun inisiál antes deside se presiza kontinua ho investigasaun kle’an.
Alvaro Freitas hato’o informasaun ne’e ba jornalista sira iha edifísiu KAK, Farol, Tersa (20/10/2026), depois informasaun kona-ba relasaun entre Igreja Ai-Mutin no subsídiu públiku ne’e mosu iha notísia no hetan kestionamentu husi komunidade.
Nia esplika katak, subsídiu públiku mak fundu ne’ebé mai husi Orsamentu Jerál Estadu (OJE), ne’ebé Governu fó ba organizasaun ka grupu sira atu hala’o atividade ne’ebé iha interese públiku. Tanba Igreja Ai-Mutin tama iha kategoria ne’e, KAK konsidera katak presiza halibur informasaun kona-ba osan ne’ebé simu no nia utilizasaun.
Alvaro Freitas hateten katak, KAK rona ona informasaun kona-ba asuntu ne’e no iha hanoin atu halo kontaktu ho Igreja Ai-Mutin hodi husu dokumentu no informasaun relevante. Maibé, to’o agora, KAK seidauk halo kontaktu ofisiál, tanba sei halo estudu no avaliasaun uluk.
Nia afirma katak, KAK presiza hatene montante osan ne’ebé Igreja Ai-Mutin simu, proposta ne’ebé submete ba Governu, no objetivu ka atividade ne’ebé osan ne’e atu suporta.
Nia mós hateten katak, sei halo vizita diretamente, hamutuk ho xefe unidade relevante, atu rekolla elementu no informasaun sira ne’ebé presiza.
“Elementu hotu-hotu ne’e ami sei halibur uluk. Hafoin ne’e, mak ami sei haree atu kontinua ba investigasaun ka lae,” Alvaro Freitas esplika.
Alvaro Freitas esplika katak, subsídiu públiku ne’e la hanesan empréstimu ne’ebé tenke selu fila-fali ba Estadu. Maibé, osan ne’e tenke uza tuir finalidade ne’ebé aprova ona no tuir kondisaun ne’ebé hakerek iha kontratu ka akordu relevante.
Nia subliña katak, KAK presiza analiza obrigasaun ne’ebé Igreja Ai-Mutin ka entidade simu fundu ne’e iha, inklui finalidade utilizasaun osan, responsabilidade ba jestaun fundu no medida ne’ebé bele aplika se osan la uza tuir objetivu ne’ebé aprova.
Nia mós hateten katak, presiza identifika ema ka estrutura sira ne’ebé responsabiliza ba jestaun osan, inklui responsavel finanseiru, tesoureiru no tékniku sira ne’ebé envolve iha prosesu jestaun fundu.
Alvaro Freitas esplika katak, responsabilidade la’ós de’it iha lideransa organizasaun, maibé presiza haree mós sé mak kaer no jere osan, no sé mak iha responsabilidade direta iha utilizasaun fundu ne’e.
Alvaro Freitas afirma katak, nia rasik sei halo aproximasaun diretamente ho pároku Igreja Ai-Mutin atu hetan informasaun no dokumentu ne’ebé presiza. Depois rekolla elementu hirak ne’e, KAK sei avalia se iha razaun atu forma ekipa no kontinua ho prosesu investigasaun.
Nia subliña katak, utilizasaun subsídiu públiku ba atividade ne’ebé fó benefísiu ba interese públiku la signifika katak iha irregularidade. Maibé, tanba osan ne’e mai husi Estadu, jestaun no utilizasaun tenke hala’o ho responsabilidade no tuir finalidade ne’ebé aprova.
KAK sei kontinua halibur informasaun atu komprende situasaun ne’e antes foti desizaun kona-ba pasu tuirmai.
Iha sorin seluk, komunidade Suku Komoro, Elizeu de Jesus, hatudu preokupasaun kona-ba konstrusaun Igreja Aimutin ne’ebé kleur ona, maibé to’o agora seidauk remata.
“Ha’u hanoin Igreja Aimutin ne’e konstrui kleur ona, maibé to’o agora seidauk hotu. Tanba ne’e, ha’u husu ba parte sira atu haree didi’ak, atu hatene saida mak halo prosesu konstrusaun ne’e seidauk remata to’o agora,” dehan nia.
Nia kontinua husu ba parte relevante sira atu tau atensaun ba asuntu ne’e no buka solusaun, atu iha futuru bele kompleta konstrusaun igreja ne’e.
(ter)






