PR Horta To’o Ona Sydney ba Simeira Internasionál

SYDNEY, STLTIMORLESTE.com – Prezidente Repúblika (PR), José Ramos-Horta to’o ona iha Sydney, Austrália, atu partisipa iha eventu diplomátiku no simeira internasionál.

Prezidente Ramos-Horta to’o iha Aeroportu Internasionál Sydney, ne’ebé Embaixadora Timor-Leste ba Austrália, Inês Maria de Almeida, simu diretamente. Hafoin, Prezidente kontinua ba Hotel Fullerton Sydney atu deskansa.

Durante nia vizita iha Sydney, Prezidente Ramos-Horta sei hato’o palestra públika iha Universidade Sydney, organizadu husi Sentru Sudeste Aziátiku Sydney (SSEAC), iha 16 Outubru 2026.

Palestra ne’e ho títulu “Revizita Demokrasia iha Tempu Turbulentu: Lisaun husi Sudeste Aziátiku no Ninia Papél iha Mundu”.

Palestra ne’e sei foka ba esperiénsia demokrátika Timor-Leste nian, dezafiu rejionál, no ameasa ba demokrasia iha Sudeste Aziátiku.

Prezidente Ramos-Horta sei hato’o diskursu prinsipál ho títulu “Revizita Demokrasia iha Tempu Turbulentu: Husi 1975 to’o 2025”, antes kontinua ho diskusaun painél.

Iha palestra ne’e, Prezidente sei analiza Timor-Leste nia dalan husi okupasaun no rezisténsia ba nasaun demokrátiku, inklui impaktu adezaun ASEAN ba koezaun rejionál no dezafiu kompetisaun jeopolítika.

Prezidente Ramos-Horta hatete katak nia sente onradu atu partisipa iha eventu ne’e, ne’ebé coincide ho aniversáriu ba dala 51 husi mate jornalista na’in lima iha Balibo.

“Iha aniversáriu Balibo Lima nia mate ba dala 51, ha’u sente onradu atu hamutuk ho komunidade Universidade Sydney nian hodi hanoin fila-fali jornalista aten-brani sira-ne’e”, Prezidente Ramos-Horta dehan.

Nia afirma katak, palestra ne’e sai oportunidade atu reflete kona-ba Timor-Leste nia viajen husi okupasaun no rezisténsia ba nasaun demokrátiku, ne’ebé agora sai membru kompletu ASEAN.

Timor-Leste adere ofisialmente ba Asosiasaun Nasaun Sudeste Aziátiku (ASEAN) iha 26 Outubru 2025, sai membru ba dala 11 no nasaun foun dahuluk ne’ebé tama iha organizasaun ne’e desde 1999.

Adezaun ne’e reprezenta etapa importante ida ba Timor-Leste nia integrasaun rejionál.

Prezidente Ramos-Horta simu Prémiu Nobel ba Pás iha 1996, hamutuk ho Bispu Carlos Filipe Ximenes Belo, tanba sira-nia esforsu atu buka rezolusaun justu no pasífiku ba konflitu iha Timor-Leste.

Nia hahú mandatu prezidensiál daruak iha Maiu 2022. Antes ne’e, nia hala’o knaar nu’udar Primeiru-Ministru entre 2006 no 2007, no mós nu’udar Ministru Negósiu Estranjeiru.

(eme)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *