PR Horta fo Ondra Jornalista Neebe Mate, Kondena Governu Osidental

Prezidente Republika Jose Ramos Horta. (Foto: Media PR)

DILI, STLTIMORLESTE.com – Prezidente Republika (PR), Jose Ramos Horta fo ondra ba jornalista neebe mate no kondena indiferensia kruel husi Governu sira uluk.

Prezidente Republika Republika Jose Ramos Horta hatoo kestaun nee liu husi nia aprezentasaun iha Melbourne, Australia, Segunda (20/10/2025). Iha biban nee Prezidente Republika Ramos Horta fo onra ba família sira husi “Balibo Five” no jornalista sira seluk neebe mate liu husi diskursu ida neebe forte iha Universidade Victoria, hodi kondena Governu Osidental sira nia indiferensa kruel hafoin oho sira iha tinan 50 liu ba.

Prezidente haktuir katak nia hamutuk ho jornalista sira nee loron rua deit antes sira mate, hodi deklara ho klaru, “La iha tiru malu. Iha ezekusaun sumaria. Eventu iha Melbourne nee rekonese formalmente kondekorasaun postuma Kolar Orden Timor Leste nian, onra aas liu husi nasaun, ba jornalista sira.

Iha ninia orasaun, Prezidente Ramos Horta argumenta katak, paradoxalmente, trajedia nee hamosu movimentu solidariedade ida neebe forte iha Victoria, hodi harii “ligasaun metin neebe labele hakotu” entre povu rua nee.

Xefe Estadu fo kreditu ba legadu pozitivu ida-nee tanba inspira ona apoiu husi baze ba independensia Timor-Leste nian no ba estabelesimentu Balibo House Trust, neebe transforma fatin akontesimentu nee ba sentru aprendizajen komunitariu no klínika, hodi muda “trajedia ba oportunidade.”

Hodi kompara pasadu ho prezente, Laureadu Nobel ho orgullu haktuir Timor-Leste nia ranking global neebe aas ba liberdade imprensa, nuudar rezultadu diretu husi sakrifísiu jornalista sira-nian.

Prezidente konklui hodi apela ba Australia atu onra legadu amizade nian hodi avansa ho projetu gas Greater Sunrise neebe tarde kleur ona, hodi husu ba polítiku-nain sira atu harii pipeline parseria no fraternidade nian hakat Tasi Timor. Agora. Labele tarde tan.

“Hau agradese ba Xanxeler no Vise-Reitor tanba konvida hau atu hatoo orasaun ida-nee no ba ita-boot nia apoiu durante dekada barak ba ita-nia nasaun neebe foin moris. Partikularmente ita-boot, hau nia belun sira Steve no Terry Bracks, ita-boot halo ona buat barak ba povu Timor-Leste dezde tempu sira neebe ita-boot nuudar Primeiru-Ministru Vitoria nian neebe popular tebes no koalia barak kona-ba Primeiru-Ministru iha future,” dehan PR Horta.

Iha biban nee Prezidente hakruuk iha reverensia ba nasaun dahuluk sira rai ida-nee nian, iha respeitu klean ba sekulu sira imi nia terus no dispozisaun nian Ha rekonese kustodiu tradisional sira rai ida-nee nian, iha sidade Melbourne ida-nee, povu Wurundjeri husi Kulin, no fo respeitu ba Katuas sira pasadu, prezente, no emerjente sira.

Ida-nee hanesan onra ida atu hatoo Orasaun Jean Mclean nian ba Universidade Vitoria ba datoluk. Jean Mclean maka belun doben ida, feto estraordinariu ida. Jean hamriik hamutuk ho TL desde loron dahuluk, meiu sekulu moris nian, la hakmatek, la hakmatek, devota ba justisa ba Timor-Leste. Timor-Leste sai parte ida husi imi nia moris.

Jornalista: Emerenciana Pinto
Editora: Carme Ximenes

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *