PM Xanana Enkoraja Júri Seleksaun Juíz STJ no TR ho Integridade

Foto: STL/Joseph Koa

DILI, STLTIMORLESTE.com — Primeiru-Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão enkoraja ekipa júri internasionál atu hala’o prosesu seleksaun ba kandidatu juíz Supremu Tribunál Justisa (STJ) no Tribunál Rekursu (TR) ho integridade, imparsiálidade no profisionalizmu, atu asegura rezultadu ne’ebé bazeia ba méritu no kualifikasaun kandidatu sira.

PM Xanana hato’o mensajen ne’e durante enkontru ho ekipa júri internasionál iha Palásiu Governu, Díli, Kinta (15/10/2026), depois ekipa ne’e konklui ona faze teste eskrita no prepara atu kontinua ba faze tuirmai.

Teste Eskrita Konklui Ona

Komisária Komisaun Rekrutamentu no Selesaun ba Juíz STJ no TR, Carmelita Moniz, esplika katak enkontru ne’e sai oportunidade ba ekipa júri atu hato’o informasaun ba Xefe Governu kona-ba progresu prosesu seleksaun ba kandidatu juíz sira.

Tuir Carmelita, ekipa júri seidauk hetan oportunidade atu hasoru malu ho PM Xanana desde sira to’o iha Timor-Leste, tanba Xefe Governu hala’o hela vizita ofisiál ba rai-li’ur no iha ajenda servisu seluk.

Iha enkontru ne’e, PM Xanana hato’o agradesimentu no apresiasaun ba ekipa júri nia servisu, no enkoraja sira atu kontinua hala’o prosesu seleksaun ho responsabilidade, seriedade no integridade.

“Xefe Governu liuhosi enkontru ne’e enkoraja no agradese ba júri sira-nia servisu, ne’ebé hala’o iha Timor-Leste, liuliu iha prosesu seleksaun ne’e tomak,” Carmelita dehan.

Nia akresenta katak, PM Xanana mós hato’o esperansa atu ekipa júri asegura katak rezultadu avaliasaun reflete kompeténsia no kualifikasaun kandidatu sira, tuir kritériu ne’ebé determina ona.

Kandidatu Bele Submete Rekursu

Carmelita informa katak rezultadu teste eskrita ba kandidatu sira sai ona iha loron 9 fulan Outubru, no kandidatu sira iha direitu atu submete rekursu hasoru desizaun provizória, tuir prazu no prosedimentu ne’ebé vigora.

Nia esplika katak, avaliasaun uza kritériu ne’ebé komisaun aprova ona. Kandidatu ne’ebé hetan pontu mínimu 10 hosi pontu máximu 20 konsidera pasa ba faze tuirmai, enkuantu kandidatu ne’ebé hetan pontu menus hosi 10 la pasa.

Maski nune’e, kandidatu ne’ebé la pasa teste eskrita iha direitu atu submete rekursu ka reklamasaun, tuir regra no prazu ne’ebé determina ona.

Nia subliña katak, prosesu avaliasaun tenke hala’o ho transparénsia, tuir regulamentu no la iha diskriminasaun, atu garante prosesu rekrutamentu ne’ebé kredível no justu ba kandidatu hotu.

Avaliasaun Bazeia ba Méritu

Iha parte seluk, jurista José Pedro Camoens reforsa katak avaliasaun ba kandidatu juíz tenke bazeia ba kritériu tékniku, kualifikasaun no kompeténsia profisionál, la’ós bazeia ba relasaun pesoál ka interese seluk.

“Hau hanoin, mekanizmu avaliasaun iha órgaun judisiáriu sira avalia kualifikasaun no dezempeñu profisionál magistradu sira tuir kritériu legál,” José Pedro Camoes dehan.

Tuir nia, knaar juíz nian iha responsabilidade boot, tanba desizaun judisiál iha impaktu direta ba direitu no liberdade sidadaun sira, no mós ba konfiansa públiku ba sistema justisa.

Tanba ne’e, juíz sira tenke iha integridade, kapasidade profisionál no kompromisu atu hala’o knaar ho independénsia, imparsiálidade no respeitu ba Konstituisaun no lei.

José Pedro mós esplika katak kandidatu sira ne’ebé la hetan vaga iha prosesu rekrutamentu ne’e bele kontinua hala’o knaar hanesan juíz iha tribunál primeira instánsia, tuir kondisaun legál no estatutu profisionál ne’ebé aplika ba sira.

Nia akresenta katak, prosesu rekrutamentu ba vaga iha TR no STJ iha faze no kompeténsia institusionál rasik. Depois de remata prosesu extraordináriu ne’e, rekrutamentu ba vaga sira iha futuru sei hala’o tuir prosedimentu regulár, ho Konsellu Superiór da Magistratura Judisiál nu’udar órgaun ne’ebé iha kompeténsia tuir lei.

Supremu Tribunál Justisa mak instánsia judisiál aas liu ne’ebé Konstituisaun Repúblika Demokrátika Timor-Leste prevê. Instituisaun ne’e iha papél importante atu interpreta no aplika lei, garante administrasaun justisa no proteje direitu no liberdade fundamentál sidadaun sira.

(jos)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *