DILI, STLTIMORLESTE.com — Deputadu husi Bankada FRETILIN iha Parlamentu Nasional, Antoninho Doutel Sarmento hatete, Insurreisaun Armada 15 de Agostu 1975 nuudar levantamentu popular, sivíl ka militar, neebe ho brani no konsistênsia defende Patria no Povu Maubere husi invasor no rebelde sira hodi garante ukun rasik aan.
Mensajen nee hatoo hodi komemora ba da-51 (Quinquagésimo Primeiro) loron Insurreisaun Armada neebe historiku iha Ai-Sirimou, Munisípiu Aileu, ba Republika Demokrátika Timor Leste (RDTL).
Deputadu nee dehan, akontesimentu historiku 15 de Agostu 1975 iha Ai-Sirimou sai nuudar pasu boot neebe hametin espíritu heroiku revolusionariu nian, iha povu maubere ninia isin no klamar, hodi hahu hakat funu nian, ba libertasaun Pátria no Povu Maubere too hetan nia soberania nudar Republika Demokrátika de Timor Leste.
“Republika Demokratika de Timor Leste, fundador sira, no ita hotu defende ho sakrifísiu mate no terus oioin, nune’e ita presiza nafatin hametin brani no sensu patriotismu no nasionalismu neebe moris iha Ai-Sirimou, hodi kontinua luta ba kombate analfabetu, moras, no kiak nudar inimigu boot povo Maubere nian,” dehan Deputadu Antoninho ba STL liu husi WhatsAppp, Segunda nee (17/08/2026).
Iha biban nee, Deputadu Antoninho hatoo respeitu boot ba papel no kontribuisaun Comité Central da FRETILIN (CCF), FALINTIL no hamutuk ho povo Maubere neebe, sai pilar sentral ba luta libertasaun nasional.
“Parabnns ba fundadores RDTL, Honra, Gloria ba, Mártires no Herois da Patria Maubere,” Antoninho sublina.
Iha parte ketak Observador Polítika, Martinho da Silva hateten, komemorasaun Insurreisaun Armada nee sai nuudar biban neebe diak ba jerasaun foun sira, hodi foti lisaun husi sakrifísiu Martires sira nian.
“Hau haree katak valorizasaun ba historia luta nian, no hametin unidade nasional sai nuudar xave ho pilar fundamentál ba dezenvolvimentu nasaun nian iha oin,” nia dehan.
Martinho hatutan, spiritu no aten brani libertasaun neebe husik hela husi asuwain sira tenke sai matadalan ba ukun nain sira, hodi fo prioridade ba bempestar povu nian iha era dezenvolvimentu nee.
Enkuantu Akademista husi Universidade Nasionál Timor Lorosa’e (UNTL), Januário de Araújo hatete, papel edukasaun nian ba jerasaun foun sira sai nuudar matadalan mehi libertasaun nian, hodi haree momooz pasu sira neebe asuwain sira husik hela.
“Ita tenke garante katak dokumentasaun no edukasaun historika konaba Insurreisaun Armada Ai-Sirimou tama iha kuríkulu ensinu nian, atu nunee identidade no valor patriotismu la lakon iha jerasaun sira ne’ebé sei mai,” nia dehan.
Januário subliña katak, peskiza no publikasaun sientífika kona-ba akontesementu historiku sira presiza hetan apoiu tomak husi Governu, atu nunee historia Timor-Leste nian bele hakerek ho lo-loos husi perspetiva povu nian rasik.
(car)






