DILI, STLTIMORLESTE.com – IX Governu Konstitusional neebe lidera husi Primeiru Ministru Kay Rala Xanana Gusmão tau osan hodi halo transladasaun restu mortais Dom Martinho, Dom Jose no Dom Jaime nia isin mai Timor Leste (TL).
Lia hirak nee hatoo husi Primeiru Ministru Kay Rala Xanana Gusmão ba jornalista sira, bainhira remata halo enkontru semanal ho Prezidente Republika Jose Ramos Horta iha Palasiu Prezidensial Nicolau Lobato, Bairo Pite, Kinta (02/04/2026).
“Horiseik ami aprova tiha planu ba transladasaun restu mortais Dom Martinho, Dom Jaime no Dom jose neebe ami aprova tiha ona maizumenus programa nee, tenke tau osan mais aprova tiha ona sei halo jardim ida iha katedral nia kotuk,” dehan Primeiru Ministru.
Xefe Governu hatete, Dom Jose no Dom Jaime Timor leste nee iha tempu portugues maibe Timor oan nafatin konsidera tanba sira mak fo sarani ba timor oan sira.
“Dom Jose ho Dom Jaime nee uluk liu antes de ita ukun aan husi kedas portugues nia tempu ita rekoinese katak sira nuudar Bispo bele ajuda ita sai sarani iha Maromak buat sira nee hotu ” dehan Primeiru Ministru Xanana.
Iha loron Kuarta (01/04/2026) Konselhu Ministrus aprova projetu Rezolusaun Governu nian, neebe aprezenta hosi Ministru Administrasaun Estatal, Tomas do Rosario Cabral, neebe determina valor masimu dolar amerikanu rihun 600 ba despeza neebe atu ezekuta iha ambitu prosesu transladasaun restus mortais (isin-mate) hosi preladu katoliku sira neebe halao knaar pastoral iha Timor-Leste, hosi Portugal ba Katedral Dili.
Desizaun ida-nee ho objetivu atu garante kondisaun nesesaria hodi translada ba Katedral Dili restus mortais (isin-mate) Dom Jaime Garcia Goulart, Dom Jose Joaquim Ribeiro, Monsenor Martinho da Costa Lopes no Dom Alberto Ricardo da Silva, nuudar rekonesimentu ba legadu espiritual, istoriku no nasional husi figuras importante Igreja Katolika nian iha Timor Leste. Tanba nee, hein katak sira-nia restus mortais (isin-mate) deskansa iha ema sira neebe sira serbí ba nia leet, nunee povu bele fo omenajen neebe loos ba sira, nuudar jestu rekonesimentu ida ba knaar neebe sira halao no legadu neebe sira husik hela, neebe hakat liu ambitu relijiozu no sai parte hosi identidade nasional Timor-Leste nian.
Aleinde nee Rezolusaun Governu estabelese enkuadramentu finanseiru atu apoia despeza sira neebe relasiona ho prosesu transladasaun, no mos serimonia funebre no omenajen. Prevee mos katak obra konstrusaun, rekonstrusaun, reparasaun, rekualifikasaun ka konservasaun neebe nesesariu iha ambitu prosesu ida-nee sei halao hosi Ministeriu Obras Publikas no Ministeriu Planeamentu no Investimentu Estratejiku, ho posibilidade rekursu ba Fundu Infraestruturas ba ninia finansiamentu.
Alende nee Primeiru Ministru mos imforma ba Prezidente Republika katak hahu iha 25-30 sei viajen ba Indonezia hodi halo diskusaun konaba Fronteira.
“Sim hau sei ba nee hau imforma ona ba Prezidente 25-30 abril koalia konaba Fronteira nee marka iha neebe nee fasil ka? Too iha neeba asina ona, sei lori tempu, naktuka deit mos ulun moras, “ katak PM Xanana.
(eme)






