DILI, STLTIMORLESTE.com – Relasiona ho preokupasaun públiku kona-ba vizita Ministra Saude (MS), Élia António de Araújo dos Reis Amaral ba nasaun Portugál, hodi vizita fali sidadaun Timor oan sira neebe mak trata pasaporte, mak Asosiasaun HAK konsidera Ministra Saude viola regras, tanba bainhira atu halo vizita ruma tenke iha desizaun husi Konselhu Ministru.
Diretór Ezekutivu Asosiasaun HAK, Feliciano da Costa Araújo hatete, kona-ba vizita Ministra Saude neebe mak halo iha nasaun Portugál nee tenke hetan Autorizasaun husi Konselhu Ministru, se la iha mak viola regras.
“Hau la hatene ida nee delegasaun husi Konselhu Ministru mak fo ba Ministra Saude karik, ba hau ida nee tanba kompetensia Ministru ida ka Ministra ida atu asume kargu ida nee, dezisaun nee tenke mai husi Konselhu Ministru, se ita ba rasik nee ita viola ona ita nia regras, ba ami-nia konsiderasaun hanesan nee,” tuir Diretór Ezekutivu Asosiasaun HAK Feliciano da Costa Araújo ba Jornalista sira iha nian knaar fatin, Farol Dili, Tersa (21/07/2026).
Nia dehan, parese Konselhu Ministru mak delega, pur ezemplu Primeiru Ministru laiha nia halo delegasaun kompetensia ba iha se.
“Se iha Portugál neeba nee señór Ministru Justisa laiha duni mak hakarak entrega ba iha Ministra Saude, ida nee sira nia urusan, ba ami mak nee, se Ministra rasik foti pozisaun ida nee, liafuan seluk hanesan ita dehan, ita kan duni hakarak foti pozisaun ida nee ba pasaporte iha neeba, tuir lo-loos nee Ministériu Justisa nian,” nia esplika.
Nia informa katak, karik Ministra Saude iha Portugál mak, duke Ministru Justisa mak atu ba, delega kompetensia halo knaar ida nee ba, lori Ministériu Justisa nian fatin.
“Karik, maibe hanesan ohin hau temi nee delegasaun tenke mai husi Primeiru Ministru ka konsellu Ministru mak deside, ita desde katak, dehan hanesan tanba Ministra Saúde agora daudaun iha Portugál hela nia sei assume hela pozisaun ida para reprezenta Ministru Justisa nian hodi halo ida nee, tuir hau nia hatene, tuir administrativu ita lao hanesan nee, maibe ita fo fila fali, serake Ministru Justisa mak foti poder ka toma desizaun ida nee para delega kompetensia ba Ministra Saude, ha’u la hatene, bele mos karik Konselhu Ministru deside ida nee, nee sira nia kompetensia,” nia esplika.
Antes nee Ministru Justisa (MJ) Ministru Justisa, Sérgio Ornai infoma, vizita Ministra Saude, Elia António de Araújo dos Reis Amaral ba Embaixada Timor Leste iha Portugál, nee hanesan parte husi esforsu Governu atu hakbesik servisu Estadu nian ba komunidade Timoroan sira neebe hela iha diaspora, bainhira membru governu halo vizita ba reprezentasaun Estadu iha rai liur, ida nee nuudar pratika normal atu haree diretamente situasaun sidadaun sira, rona sira nia preokupasaun no hametin koordenasaun ho reprezentante Estadu.
“Membru Governu ida bainhira halo vizita ba reprezentasaun Estadu nian, tenki uza oportunidade nee atu hasoru sidadaun sira neebe hela iha neeba, tanba sira mak benefisiariu husi servisu Estadu nian,” nia esplika.
Nia dehan, vizita nee mos importante atu reforsa koordenasaun entre Ministériu Justisa no Embaixada, liu-liu konaba servisu konsular, dokumentu ofisiál Estadu nian no asistensia ba sidadaun Timor Leste sira iha Portugal.
“Tanba komunidade Timoroan barak mak presiza apoiu husi Estadu, inklui estudante, trabalhador no sidadaun sira neebe presiza dokumentu ofisiál ba sira nia nesesidade. Governu sei kontinua buka dalan atu hadia servisu públiku ba komunidade Timoroan sira iha diaspora, inklui iha Portugal, Korea do Sul, Austrália, Itália, Irlanda do Norte no nasaun seluk. Objetivu boot liu mak atu reforsa konfiansa entre Governu no sidadaun sira, no asegura katak servisu Estadu nian bele too ba ema hotu, maski sira hela iha rai liur,” nia afirma.
(jen)
