DILI, STLTIMORLESTE.com – Organizasaun Mundial Saude sei realiza Workshop boot iha Timor Leste (TL), hodi kontribui hadia saude iha mundu.
Kestaun nee hatoo husi Primeiru Ministru Kay Rala Xanana Gusmão ba jornalista sira, bainhira remata halo enkontru semanal ho Prezidente Republika Jose Ramos Horta iha Palasiu Prezidensial Nicolau Lobato, Bairo Pite, Kinta (16/04/2026).
“Hau dehan ba Prezidente iha Workshop boot ida husi organizasaun mundial Saude OMS lori pais ASEATIKO sira hotu asean nia mai halo iha timor diak tebes para diskute para haree tanba dala ruma ita rona bebeik saude kolapsu buat sira nee hotu iha Governu anterior buat hotu ema lamate ema lao diak Governu nee tama tiha nee mak kolapsu tiha mais ho organizasaun Internasionais rai seluk mai bele troka esperensia bele haree oinusa ita bele hadia liu tan oinsa mak ita bele kontrubui ba saude iha mundu,” dehan Primeiru Ministru.
Primeiru Ministru informa ba Prezidente katak, sorte udan para tanba obra barak paradu hela tanba udan la para labele halo buat ida, komu udan para ona agora sei kontinua obras.
Iha loron kuarta Ministra Saude, Elia A. A. dos Reis Amaral halo aprezentasaun ida ba Konselhu Ministrus kona-ba preparasaun ba reuniaun Komite Rejional Organizasaun Mundial Saude ba Rejiaun Sudeste Aziatiku (OMS – SEARO) ba dala 79, neebe Timor Leste sei sai uma-nain iha tinan 2026.
Timor Leste nuudar Estadu-Membru husi Organizasaun Mundial Saude dezde tinan 2002 no integra iha OMS-SEARO dezde tinan 2003, sai ona uma-nain ba reuniaun Komite Rejional ba dala 69 iha tinan 2015. Tuir perkursu ida nee, Timor Leste sei asume fila-fali papel nuudar uma-nain ba sorumutu nivel altu ida-nee, neebe sei halao iha Dili, husi loron 7 too loron 9 fulan Setembru tinan 2026.
Sorumutu nee hetan partisipasaun husi Ministrus Saude no responsavel importante sira husi Estadus Membrus rejiaun nee nian, nuudar espasu importante ida ba dialogu no koordenasaun kona-ba prioridades no polítikas iha setor saude, hodi kontribui ba reforsu kooperasaun rejional no mos hadia sistema saude no resposta ba dezafiu komun sira.
Ministra Saude mos halo aprezentasaun ida ba Konsellu Ministrus kona-ba Unidade Saude ASEAN. Unidade ida nee ho objetivu atu asegura artikulasaun entre sistema saude nasional no mekanizmu kooperasaun ASEAN nian, nunee mos koordenasaun interministerial no partisipasaun nasional iha estrutura rejional sira saude nian.
Entre asaun prinsipal sira, koalia liuliu maka reforsu kapasidade atu hatan ba emerjensia saude publika nian, ho kriasaun ekipa medika emerjensia nian no sentru operasaun nasional ida, nunee mos fortalesimentu sistema vijilansia no jestaun ba dadus.
(eme)






