Alkatiri: Laiha Razaun Atu Hakotu Ema Seluk Nia Vida

DÍLI, STLTIMORLESTE.com – Eis-Primeiru-Ministru no atual Sekretáriu-Jerál no Prezidente Interinu Partidu FRETILIN, Mari Alkatiri afirma katak, Konstituisaun Repúblika Demokrátika Timor-Leste (K-RDTL) garante direitu ema hotu-hotu atu moris, nune’e la iha razaun ida mak bele justifika ema ida atu hasai ema seluk nia vida.

Alkatiri hato’o deklarasaun ne’e bainhira fo sentidu kondolénsia kle’an ba familia matebian Palomita Gusmão Guterres, iha rezidénsia , Matadouro, Kinta (19/11/2026).

“Maibé ita-nia mártires-eroína sira luta no fó sira-nia vida atu husik eransa ida, maibé eransa ne’e la funsiona. Tanba Konstituisaun dehan ema hotu-hotu iha direitu atu moris. La iha ema ida mak bele iha razaun saida de’it atu hasai ema seluk nia vida,” Alkatiri dehan.

Alkatiri afirma katak, kazu violénsia hasoru feto ne’e la’ós kazu dahuluk, tanba violasaun oioin kontinua akontese, liuliu ne’ebé ataka feto sira-nia dignidade.

Nia husu lideransa polítika atu reflete kle’an kona-ba situasaun ne’e, liuliu bainhira nasaun prepara-an atu tama fali ba períodu eleisaun, nu’udar prosesu demokrátiku.

“Demokrasia saida mak ita ko’alia kona-ba, bainhira ita-nia oan sira, liuliu oan feto sira, la iha seguransa no garantia katak sira bele fila ba uma ho vida,” nia husu.

Alkatiri dehan, situasaun hanesan ne’e labele kontinua akontese, nune’e nia dezafia lideransa partidu polítiku hotu-hotu, inklui ema sira ne’ebé hakarak kandidata ba kargu Prezidente Repúblika, atu fó sira-nia hanoin kona-ba problema violénsia ne’e.

“Ha’u sei halo dezafiu boot ba lider sira hotu-hotu, ba partidu polítiku sira no ba sira ne’ebé hakarak kandidata ba Prezidente Repúblika. Saida mak imi hanoin kona-ba buat ida-ne’e?” nia deklara.

Nia esplika katak, eleisaun atu hili lideransa foun sei lakon ninia signifikadu, se povu kontinua lakon oan sira, lakon sira-nia vida no la hetan protesaun ne’ebé apropriadu.

Tanba ne’e, Alkatiri konsidera katak tempu ona ba lideransa hotu-hotu, hahú husi nivel kraik to’o leten no husi leten to’o kraik, atu halo reflesaun kle’an hodi buka dalan hapara violénsia.

Nia enfatiza katak, edukasaun iha família no sosiedade importante tebes, liuliu atu eduka labarik mane sira hodi respeita feto sira.

“Tempu ona atu eduka ita-nia oan sira, liuliu oan mane sira, atu respeita ita-nia alin feto sira. Ida-ne’e mak importante. Se ida-ne’e la akontese, nasaun ne’e sei la avansa ba fatin ida,” nia hateten.

Alkatiri mós apela ba lideransa FRETILIN no lideransa polítika tomak atu iha onestidade, haree fila-fali ba istória no rezultadu ne’ebé Timor-Leste hetan durante tinan 24 restaurasaun independénsia.

Nia subliña katak, kazu violénsia hasoru feto la’ós buat ne’ebé akontese dala ida de’it, maibé bele akontese iha loron-loron, maski ida-ne’e labele sai hanesan situasaun ne’ebé sosiedade simu nu’udar buat normál.

Alkatiri dehan, nia mai atu presta omenajen ne’e la’ós de’it hodi fó solidariedade ba família, maibé mós atu bolu sosiedade tomak atu hamriik kontra krime no violénsia hotu-hotu.

Nia husu atu ema hotu-hotu hakribi krime, hametin fila-fali liberdade no promove respeitu ba vida ema hotu-hotu nian, liuliu atu proteje dignidade feto no labarik feto sira.

(alb)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *