Konsellu Ministrus Aprova Reforma Investimentu no Kooperasaun Korea Súl

Ministru Komérsiu no Indústria (MCI), Filipus Nino Pereira. (Foto: STL/Joseph Koa)

DILI, STLTIMORLESTE.com — Konsellu Ministrus aprova ona proposta alterasaun Lei Investimentu Privadu, ajustamentu folin referénsia materiál obras públikas, no tema komemorasaun ba aniversáriu Proklamasaun Independénsia Unilaterál Timor-Leste ba dala 51, iha enkontru hala’o iha Palásiu Governu, Dili, Kuarta-feira (21/10/2026).

Iha enkontru ne’e, Ministru Komérsiu no Indústria (MCI), Filipus Nino Pereira, aprezenta mós Memorandu Entendimentu (MoU) ne’ebé sei asina entre Ministériu Komérsiu no Indústria Timor-Leste no Ministériu Propriedade Intelektuál Repúblika Koreia (Koreia Súl).

Ministru Filipus Nino Pereira, bainhira ko’alia ba jornalista sira hafoin enkontru Konsellu Ministrus, esplika katak MoU ne’e iha objetivu atu hametin kooperasaun bilaterál no reforsa kapasidade institusionál Timor-Leste iha área propriedade intelektuál.

Kooperasaun ne’e sei inklui fahe koñesimentu no esperiénsia, formasaun ba tékniku sira, interkámbiu pesoál espesializadu, dezenvolvimentu polítika no lejizlasaun, no protesaun direitu propriedade intelektuál.

Aleinde ne’e, parte rua sei servisu hamutuk atu promove utilizasaun ekonómika propriedade intelektuál, inklui komersializasaun produtu no dezenvolvimentu inovasaun.

Lei Investimentu Privadu Sei Hetan Alterasaun
Konsellu Ministrus aprova projetu proposta lei kona-ba alterasaun dahuluk ba Lei n.º 15/2017, loron 23 Agostu, kona-ba Investimentu Privadu.

Proposta alterasaun ne’e iha objetivu atu hadi’a kondisaun ba atrasaun investimentu foun no reinvestimentu, liuliu projetu boot sira ne’ebé iha interese estratéjiku ba dezenvolvimentu nasionál.

Proposta ne’e sei mantén rejime jerál kona-ba benefísiu fiskál no insentivu aduaneiru, maibé introdús rejime espesífiku ba projetu sira ne’ebé konsidera iha interese nasionál boot, tuir Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu.

Ba projetu hirak ne’e, benefísiu bele fó to’o tinan 25 no bele renova ba períodu hanesan, liuhusi rezolusaun Governu. Desizaun sei konsidera dimensaun no natureza investimentu, inklui impaktu ekonómiku, sosiál, ambientál no teknolojia.

Proposta lei ne’e klarifika mós kondisaun ba akordu espesiál investimentu no kompromisu investidór sira, inklui kriasaun empregu ba traballadór Timoroan, formasaun profisionál, sosa bens no servisu husi fornesedór lokál, protesaun ambientál no apoiu ba komunidade.

Iha parte seluk, proposta ne’e hametin mekanizmu monitorizasaun no fiskalizasaun ba investimentu, inklui medida sira ne’ebé bele aplika bainhira investidór la kumpre kompromisu, hanesan hakotu akordu no hasai benefísiu ne’ebé hetan ona.

Governu Ajusta Folin Referénsia Materiál Obras Públikas
Konsellu Ministrus aprova ajustamentu temporáriu ba folin unitáriu referénsia ba produtu petrolíferu, simentu no materiál betuminozu ne’ebé uza iha obras públikas, tuir proposta Ministru Obras Públikas, Samuel Marçal.

Medida ne’e responde ba aumentu kustu materiál iha merkadu nasionál no internasionál, ne’ebé, tuir informasaun Governu, iha relasaun ho konflitu armadu iha Europa no Médiu Oriente.

Tuir desizaun ne’e, Ajénsia Dezenvolvimentu Nasionál (ADN, IP) sei atualiza folin referénsia ba materiál sira hanesan tuirmai:
Kombustível: US$ 1,65 kada litru;
Simentu: US$ 5 kada saku;
Materiál betuminozu: US$ 1,25 kada kilograma.

Ajustamentu ne’e iha objetivu atu adapta kustu projetu obras públikas ba situasaun merkadu, evita suspensaun projetu no asegura kontinuidade konstrusaun infraestrutura públika.

ADN sei kontinua akompaña evolusaun folin iha merkadu no halo ajustamentu nesesáriu, ho konsiderasaun ba interese Estadu no empreza sira ne’ebé envolve iha implementasaun projetu.

Governu Aprova Tema Komemorasaun Independénsia Ba Dala 51

Iha enkontru hanesan, Konsellu Ministrus aprova tema “Tinan 51 Istória — Konsolida Estabilidade no Promove Dezenvolvimentu Sustentável” ba komemorasaun aniversáriu Proklamasaun Independénsia Unilaterál Repúblika Demokrátika Timor-Leste ba dala 51.

Tema ne’e aprezenta husi Ministru Administrasaun Estatál, Tomás do Rosário Cabral.

Tema komemorasaun ne’e sei sai orientasaun ba atividade sira ne’ebé liga ho selebrasaun aniversáriu independénsia, ho énfaze ba konsolidasaun estabilidade no promove dezenvolvimentu sustentável iha Timor-Leste.

(jos)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *