DÍLI, STLTIMORLESTE.com – UNICEF enkoraja jornalista sira atu produz reportajen kona-ba mudansa klimátika, ninia impaktu ba labarik no solusaun atu hametin reziliénsia komunidade iha Timor-Leste.
Enkorajamentu ne’e hato’o husi Reprezentante UNICEF iha Timor-Leste, Patrizia DiGiovanni Liu, iha nia diskursu durante formasaun ba jornalista kona-ba mudansa klimátika, iha Salaun Coreio Kintal Boot, Kuarta (21/10/2026).
Nia agradese ba Sekretáriu Estadu Komunikasaun Sosiál tanba asegura katak jornalista sira hetan koñesimentu no informasaun kona-ba mudansa klimátika no ninia impaktu ba direitu labarik.
Patrizia DiGiovanni Liu hatete katak, média iha papél importante atu forma komprensaun públiku, influensia hahalok no fó informasaun ne’ebé ajuda komunidade no joven sira komprende risku no solusaun kona-ba mudansa klimátika.
Nia esplika katak, mudansa klimátika sai dezafiu ida ne’ebé labarik sira enfrenta ohin loron. Maibé, asuntu ne’e dala ruma difisil atu komunika ba públiku tanba informasaun sientífika kompleksu, terminolojia téknika no informasaun ne’ebé la loos bele hamosu konfuzaun.
Tanba ne’e, nia konsidera jornalista sira-nia papél importante tebes atu esplika informasaun klimátika ho lian simples, klaru no bazeia ba evidénsia, atu públiku bele komprende no foti medida apropriada.
Nia subliña katak, reportajen kona-ba mudansa klimátika labele foka de’it ba aumentu temperatura ka dezastre iha fatin dook, maibé tenke liga ho realidade moris loroloron, inklui asesu família sira ba bee no ai-han, kondisaun moris agrikultór sira, preparasaun komunidade ba inundasaun no bailoron naruk, no direitu labarik sira atu hetan saúde, seguransa no edukasaun.
Reprezentante UNICEF ne’e mós husu jornalista sira atu produz reportajen ne’ebé bazeia ba fonte lokál, hodi hatudu realidade komunidade sira ne’ebé enfrenta falta bee, mudansa padraun udan-been no difikuldade iha edukasaun tanba inundasaun.
Nia hatete katak, informasaun ne’ebé loos no disponivel iha tempu apropriadu bele ajuda komunidade sira prepara an ba dezastre no komprende medida ne’ebé presiza atu proteje sira-nia an.
Aleinde ne’e, jornalizmu iha papél atu responsabiliza governu, empreza no instituisaun relevante sira kona-ba kompromisu no implementasaun asaun klimátika, atu nune’e asuntu ne’e nafatin sai parte importante iha diskusaun públika.
Maski nune’e, nia enfatiza katak jornalizmu klimátika labele foka de’it ba problema, maibé tenke fó atensaun mós ba solusaun, hanesan dezenvolvimentu enerjia renovável, jestaun bee ne’ebé di’ak, agrikultura sustentavel no esforsu komunidade sira atu hametin reziliénsia hasoru mudansa klimátika.
Nia enkoraja jornalista sira atu tau labarik no joven sira iha sentru reportajen, hodi rona sira-nia lian, komprende sira-nia nesesidade no hatudu solusaun ne’ebé bele implementa.
Formasaun ne’e sei orienta jornalista sira atu produz reportajen ho efetivu kona-ba El Niño, eskasez bee, seguransa ai-han, erozaun tasi-ibun no esforsu adaptasaun komunidade ba mudansa klimátika.
Patrizia DiGiovanni Liu mós agradese ba Governu Korea liuhusi Ajénsia Kooperasaun Internasionál Korea (KOICA), ne’ebé suporta programa mudansa klimátika iha munisípiu-alvu haat no fó apoiu ba formasaun jornalista sira.
Nia hein katak, depois de formasaun, jornalista sira sei iha oportunidade atu vizita fatin implementasaun projetu nian, hodi aprende diretamente kona-ba realidade iha kampu no liga koñesimentu ne’ebé hetan ho reportajen ne’ebé sei publika iha média.
Nia remata ho apelu ba parte hotu atu serbisu hamutuk hodi kria ambiente ne’ebé seguru hasoru mudansa klimátika no garante futuru ne’ebé di’ak liu ba labarik hotu iha Timor-Leste.
(joa)






