INCIDA Sensibilizasaun Kona-ba Virus HIV ba Komunidade Railaku Karaik

Foto: STL/Jeniche da Costa

DILI, STLTIMORLESTE.com – Institutu Nasionál Kombate HIV-SIDA (INCIDA) halao Sensibilizasaun konaba virus HIV ba Komunidade Railaku karaik, ho tema “Mai ita Hamutuk Proteje Timor-Leste Husi Problema Transmisaun Virus HIV.

“Ita haree iha tema “Mai Ita Hamutuk Proteje Timor Leste husi Problema Transmisaun Virus HIV”, problema ida neebe agora daudaun TL hasoru laos atus neebe sae, maibe ita sira neebe moris hela ho HIV, maibe la hatene katak nia iha HIV nee problema ida, tanba ita laiha konhesimentu,” hatete Diretora Nasional Promosaun Prevensaun no Komunikasaun iha INCIDA, Angelica Soares da Costa Oliveira ba jornalista sira liu husi nia diskursu, wainhira halao Sensibilizasaun konaba Virus HIV ba Komunidade Suku Railaku Karaik, Segunda (25/05/2026).

Nia dehan, dala barak komunidade lakohi ba hasai raan hodi hatene status HIV, tanba hanoin katak, wainhira pozitivu konaba HIV nee, ema neebe la diak ona tanba virus ida nee dehan malisan ona, entaun prizudika tebes atu ba fasilidade saude hodi halo teste tan, ida nee problema ida.

“Entaun problema nee nia solusaun mak ohin ita mai hamutuk fatin ida nee atu fo hanoin ba malu, atu nunee ita lebele tauk hodi hakbesik aan ba fasilidade saude, tanba nee INCIDA tenke servisu ho parte hotu-hotu hodi bele esplika konaba asuntu HIV no koalia mos oinsa halo tratamemtu ba HIV, karik ema ida kona HIV oinsa mak halo tratamentu no bele harii uma kain no iha oan, oinsa nia prosesu tratamemtu ba HIV nee rasik,” nia esplika.

Nia informa, tanba nee husu ba Komunidade Suku Railaku Karaik atu rona informasaun hodi halo prevensaun ba HIV-SIDA.

Iha fatin hanesan, Xefe Suku Railaku Karaik, Postu Administrativu Railaku, Munisipiu Ermera, Germenino da Costa informa, daudaun nee total populasaun Suku Railaku Karaik hamutuk 2004 no total uma kain 419, nomos mane iha 1060 no feto 944, tanba ho numeru nee Autoridade Lokal hatoo pedidu ba INCIDA atu mai halo Sensibilizasaun ba moras Virus HIV hodi halo prevensaun ba moras HIV-SIDA.

Nia deklara, haree ba populasaun nia numeru neebe mak 2004, tanba Komunidade Railaku movimentu komunidade nian neebe iha mak fanu Liderasan Komunitariu Suku Railaku Karaik halo pedidu ida ba Presidente INCIDA atu mai fahe informasaun virus HIV ba Komunidade Suku Railaku Karaik.

Nia ho razaun ida neebe haree mos numeru HIV-SIDA Munisipiu Ermera sae, tanba haree mos movimentu iha Dili, hanesan halao estudu nomos halao negosiu, tanba nee Autoridade Lokal Railaku Karaik husu para Sensibilizasaun konaba moras HIV nee tenke fahe iha Suku Railaku Karaik.

“Autoridade lakohi nia komunidade monu ba moras HIV, mak hakarak INCIDA bele mai fahe informasaun kona-ba Virus HIV, nunee ita nia komunidade bele komprede no hadok aan husi moras HIV ida nee,” koalia.

Nia hatutan, tanba moras HIV-SIDA nee perigu, no amensa ba joven sira wainhira moris livre no seksu livre, entaun ida nee mak husu INCIDA mai Sensibilizasaun konaba Virus HIV, tanba estrada agora diak bele asesu no tun Dili depois la kontrola aan hodi monu ba moras HIV.

Nunee mos, Izaca Soares agradese ba Ekipa INCIDA neebe mai halao sensilbilasaun konaba Virus HIV, tanba joven barak mak seidauk iha konesementu neebe diak ba moras HIV-SIDA.

“Ita ohin rona ona konaba moras HIV-SIDA, oinsa halo prevensaun, karik hetan HIV oinsa halo tratamemtu, pesoal ba hau kontenti tebes tanba ohin bele hetan informasaun importante ida nee,” nia afirma.

(jen)

Share it :

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *